Zaboni esperanto

Az Википедиа
Jump to navigation Jump to search

Esperanto — zaboni bajnalmillalī. Zamengof L. L. (1859—1917)

Dar zamoni hozira dar çahon bo zijoda az 5 hazor zabonu lahçaho guftugū mekunand. Şumorai xele zijodi zabonho, ki insonijat bo onho mubodilai afkor mekunad va adabijoti xudro naşr menamojad, zaruratero ba mijon ovardaast, ki zaboni joridihandai bajnalxalqiji baroi xar jak kas dastras ba vuçud ojad.

Ba mijon omadani in guna zabon ba xalqijatu millathoi gunoguni çahon imkonijat medod, ki ozodona bo xamdigar munosibat karda tavonand, taçribai istehsolī va ilmiji hamdigarro omūzand va rivoçu ravnaq dihand. In baroi taraqqijoti madanijati insonijat ahamijati kalon medoşt.


Ta'rix[viroiş]

Zaboni bajnalxalqī[viroiş]

Idejai tartib dodani zaboni bajnalxalqiro naxustin bor fajlasufi maşxuri Junoni qadim Platon peşnihod mekunad. ū megujad, ki Parvardigor ba insonijat nekūkorī mekard, agar on ba çoi hazor zabon jakto zaboni umumī tūhfa mekard. In aqidan fajlasuf dar qissai soxtmoni manorai Vavilon in'ikos joftaast. Baroi on ki soxtmoncijon jak digarro nafahmand va manoraro to osmon nabardorand, gūjo Xudovand zabonhoi soxtmoncijonro gunogun kard.

Dar asrhoi XVIII—XIX buzurgtarin olimoni Avrupo tamomi quvvai xudro baroi halli in mas'ala baxşidand. Olimoni zijod borho peşnihod kardand, ki jake az zabonhoi milliji mavçuda ba sifati zaboni jagonai bajnalxalqī e'tirof karda şavad. Beştar ba in vazifa zaboni anglisiro peşnixod mekardand. Lekin in tavr hal şudani mas'ala nisbat ba maqomu maromi millathoi digar behurmatī mebud. Solhoi oxir sadho zabonhoi sun'ī ba vuçud omadand (şumorai onho xozir qarib 900-to meboşad). Az in qator zabonhoi Solresol, Universal, Volapjuk, Ido, Interlingva maşhur meboşand. Lekin hamai in zabonho ba jak zabone, ki Esperanto nom doşt va dar oxiri asri XIX arzi vuçud kard, muqobilijat karda natavonistand.

Soxtani Esperanto[viroiş]

14-umi ijuli soli 1887 jak duxturi caşm, ki dar şahri Varşavai Polьşa istiqomat mekard (on vaqt Polьşa tobei Rossijai podşohī bud), kitobi «Zaboni bajnalxalqī»-ro bo taxallusi «Doktor Esperanto» az cop barovard. Kalimai esperanto ma'noi «umedvor»-ro dar bar megirad. In duxtur Ljudvig Zamengof bud, ki az xurdiaş zabonhoi zijodero medonist. ū baroi ofaridani cunin zabon solhoi zijod zahmat kaşid. In zaboni jorirasoni bajnalxalqī dar asl sun'ī nabud. Olim in zabonro muvofiqi qonunu qoidahoi ilmiju mantiqī dar asosi zabonhoi millathoi Osijoju Avrupo bunjod kard.

Ta'rixi ba'dina[viroiş]

Colhoi 90-umi asri XIX Zamengof L., Grabovskij A., Nekrasov N. V. barin olimonu adibon az asarhoi klassikiji adabijoti çahon ba in zabon namunaho tarçuma namudand. Albatta, in hodisai xele açib va hatto hajaçonovare buda, on fikru aqidahoi oid ba nomu'tamad budani zaboni esperantoro purra barham dod. Tolstoj L. N., Gorьkij A.M.,Lunacarskij A.B., Tsiolkovskij K.E., Barbjus A., Rollan R. va digar şaxsoni buzurg tarafdori garmu çuşoni zaboni esperanto budand.

Ba vuçud omadani faşizm dar bisjor mamlakathoi Avrupo va sarşudani çangi çahoniji dujum harakati esperantī va xudi zabonro ba gūşai faromuşī burd. Ba'di çang esperanto bo dar kurai Zamin faro girift. Bojad guft, ki dar Ittifoqi Şūravī niz dar solhoi 1937—1939 tamomi esperantodononro, cun duşmanoni xalq mexisobidand va qarib nest karda budand.

Istifodai rasmī[viroiş]

Esperantoro dar maktabhoi bisjor mamlakatho meomūzand. Ba in zabon taqriban 50 xel maçallaju rūznomahoi gunogun va 7-to maçallai ilmī cop meşavad. Dar har se rūz bo in zabon jak kitob az cop mebarojad. Naşrijoti «Ensiklopedijai Toçik» luƣati purrai «Rusī-Esperantī»-ro soli 1989 naşr kard, ki holo xele kamjoft şudaast. In kitob na tanho baroi esperantodononi çumxuriamon, balki baroi dūstoni zabon dar tamomi Ittihodi davlathoi sohibistiqlol tūhfai xele arzanda bud. Taqriban dar 10 mamlakati dunjo ba in zabon barnomahoi radioju televizion burda meşavand. har sol sadho seminarho, kongrahoi bajnalxalqī, voxūrī darlagerho va digar corabiniho bo zaboni esperanto barpo megardad. Xaar rūz dar jagon gūşai kurai Zamin voxūriji bajnalxalqiji esperantodonon meguzarad, ki maqsadi asosiji on muboriza burdan baroi sulh dar rui Zamin meboşad. Dar in voxūriho zaboni esperanto vazifai zaboni bajnalxalqiro içro mekunad. Nidoi sulhxoxonai esperantodonon minba'd balandtar sado xohad dod. Imrūz millionho odamon bo in zabon guftugū mekunand.

Zaboni esperanto bisjor nafisu zebo meboşad va ba'zan zabonhoi ispaniju itolijaviro ba xotir meorad. Az xud kardan va xarf zadan ba in zabon nisbat ba har guna zabonhoi xoriçiji digar 10-15 marotiba osontar meboşad. Binobar in millionho nafar odamon dar zijoda az 100 mamlakati dunjo in zaboni bajnalxalqiro meomūzand.

Şūhrat va gustarişi vase'i zaboni esperanto maxsusan dar omūzişi nisbatan osoni vaj meboşad. Ba'd az omūzişi candhaftaina ba in zabon mukotibai dūstī Ançom dodan, dar voxūrihoi bajnalxalqībo odamoni tamomi dunjo iştirok namudan mumkin ast. Sababi voqean oson budani zaboni esperanto ba tavri mufassal ma'nidod mekunem.

Xosijathoi lingvistī[viroiş]

Alifbo[viroiş]

Alifboi esperanto lotinī ast. On az 28 harf iborat buda 28 sadoro dar bar megirad:

Aa, Bb, Cc, Ĉĉ, Dd, Ee, Ff, Gg, Ĝĝ, Hh, Ĥĥ, Ii, Jj, Ĵĵ,

Kk, Ll, Mm, Nn, Oo, Pp, Rr, Ss, Ŝŝ, Tt, Uu, Ŭŭ, Vv, Zz.

Grammatika[viroiş]

Grammatikai zaboni esperanto istisno nadorad. Asosi onro 16-to qoida taşkil medihad. Kalimaho az zabonhoi gunogun girifta şudaand va bo jak tarz xonda meşavand. Aqsarijati kalimaho bajnalxalqiand.

Fonologija[viroiş]

Ba har jak harf jak sado muvofiq ast. Kalimaho tavre ki navişta meşavand, xamon xel xonda meşavand. Talaffuzi onho hec duşvorie nadorad. Zada dar kalimahoi bisjorxiço xameşa dar xiçoi peş az oxirin guzoşta meşavad: hote`lo, ami`ko, kontine`nto.

Bo talaffuzi xud tanho miqdori kami xarfho dar zaboni toçiki farq dorand:

  • s=ts (kontsert): cigaro, princo;
  • e=e (aeroport): aero, estas;
  • h=h(hosil): havi, hufo;
  • j=j (maj): kaj, majo.

ƣajr az in cand xarfi xosi zaboni esperanto mavçudand:

  • ĉ=c (coj): ĉielo, ĉevalo;
  • ĝ=ç(çumla): ĝangalo, manĝo;
  • ĥ=x (xirs): ĥalato, iĥtiologo;
  • ĵ=ƶ (maçalla): ĵurnalo, ĵetono;
  • ŝ=ş (kişti): ŝipo, ŝarko;
  • ŭ=u -i kutoh(nau): paŭzo, aŭto.

Tanho jak artikli muajjan mavçud ast: la. Artikli nomuajjanī vuçud nadorad. Masalan: tablo — (jagon) miz, la tablo — (in) miz. hamai ismho bo pasvandi -o, va hamai sifatho bo pasvandi -a tamom meşavand: granda domo — xonai kalon, bona homo — odami xub. Dar şumorai çam' ism va sifat dar oxiri kalima pasvandi -j -ro megirand: grandaj domoj - xonahoi kalon, bonaj homoj — odamhoi xub.

hamai fe'lho dar şakli tasrifnaşavanda sohibi pasvandi -i meboşand.

Zarfhoi soxta tanho jak pasvandi -e dorand.

  • Tahmina estas bela — Taxmina zebo ast (sifat).
  • Tahmina ludas bele — Taxmina zebo menavozad (zarf).

Şaklhoi fe'lī sistemanok soxta meşavand. Fe'lhoi nodurust vuçud nadorand. Se namudi bandak baroi soxtani zamonhoi hozira, guzaşta va ojandai fe'l mavçudast.

Padeƶho[viroiş]

Dar zaboni esperanto tanho du padeƶ hast:

  1. nominativ
la ronda tablo — mizi mudavvar (ki? jo ci?);
  1. akkuzativ
la rondan tablon — mizi mudavvarro (kiro? jo ciro?).

Padeƶhoi digar bo vositai peşojandho soxta meşavand:

  • de la ronda tablo — az peşi mizi mudavvar;
  • al la ronda tablo — ba peşi mizi mudavvar;
  • per la ronda tablo — bo mizi mudavvar;
  • pri la ronda tablo — dar borai mizi mudavvar.

Raqamho[viroiş]

Şumorai miqdorī:

  • unu — jak ses — şaş dudek — bist cent — sad
  • du — du sep — haft tridek — sī ducent — dusad
  • tri — ce ok — haşt kvardek — cil mil — hazor
  • kvar — cor naŭ — nuh sesdek — şast du mil — du hazor
  • kvin — panç dek — dah naŭdek — navad tri mil — se hazor
  • va ƣajra.
  • Şumorai tartibi bo pasvandi-a soxta meşavad.
  • Masalan : unua — jakum, dua — duvvum, dudek kvina — bistu pançum.

Çonişinho[viroiş]

Çonişinhoi şaxsī[viroiş]

  • mi — man ni — mo
  • vi — tu vi — şumo
  • li — vaj, ū ili — onho
  • ŝi — vaj, ū
  • ĝi — vaj, on
  • li, ŝi — tanho baroi odamon,
  • ĝi — baroi aşjo.

Çonişinhoi sohibī bo vositai pasvandi -a soxta meşavand:[viroiş]

  • mia — az oni man nia — az oni mo
  • via — az oni tu via — az oni şumo
  • lia — az oni vaj ilia — az oni onho.

Çonişinho dar padeƶhoi gunogun misli ism va sifat soxta meşavand :[viroiş]

  • mi — man
  • de mi — az oni man
  • al mi — ba man
  • min — maro
  • pere de mi — ba vositai man
  • pri mi — dar borai man.

Sifat dar zaboni esperanto se daraça dorad: oddī, qijosī va olī.[viroiş]

Daraçahoi sifat bo vositai peşojandhoi pli … ol… — …-tar az … (daraçai qijosī), plej … — …-tarin (az hama …) (daraçai olī) soxta meşavand. Masalan:

  • granda — kalon
  • pli granda ol … — kalontar az …
  • plej granda — kalontarin

Zamonho[viroiş]

Zamoni hozira -as:[viroiş]

  • mi amas vin — man turo dūst medoram;
  • vi amas vin — tu xudatro dūst medorī;
  • li amas vin — vaj turo dūst medorad.

Zamoni guzaşta -is:[viroiş]

  • mi amis vin — man turo dūst medoştam;
  • vi amis vin — tu xudatro dūst medoştī;
  • li amis vin — vaj turo dūst medoşt‚

jo in ki man turo dūst doşta budam; tu xudatro dūst doşta budī; vaj turo dūst doşta bud.

Zamoni ojanda -os:[viroiş]

  • mi amos vin — man turo dūst hoham doşt;
  • vi amos vin — tu xudatro dūst hohi doşt;
  • li amos vin — vaj turo dūst hohad doşt.

Siƣai şartī bo bandaki -us soxta meşavad:[viroiş]

mi kantus, se — man surud mexondam, agar; li irus, se — vaj meraft, agar.

Siƣai amr bo bandaki -u soxta meşavad:[viroiş]

laboru! — kor kun(ed)!, manĝu! — xur(ed)!, skribu! — navis(ed)!

Savolhoi tasdiqī va inkorī bo vositai hissacai ĉu soxta meşavand .

ĉu vi komprenas min? — Ojo şumo maro mefahmed ? Jes, mi komprenas vin. — ha, man şumoro mefahmam. jo in ki: Ne, mi ne komprenas vin. — Ne, man şumoro namefahmam.

Peşvandho dar zaboni esperanto:[viroiş]

  • bo- xeşşavī dar natiçai nikoh:
  • patrino — modar, bopatrino — xuşdoman, modararus;
  • ek- sarşavi jo zudguzariji amal:
  • kanti — surud xondan, ekkanti — Sar kardani surudxonī,
  • iri — raftan, ekiri — ba roh daromadan;
  • dis- taqsim, çudo jo oxiri amal:
  • doni — dodan, disdoni — taqsim karda dodan,
  • vendi — furūxtan, disvendi — furūxta tamom kardan;
  • fi- nafrat:
  • odoro -būj, fiodoro -badbūj,
  • intenca -bo nijat, fiintenca — badqasd, badxoh;
  • ge- du çins bo ham:
  • patro — padar, gepatroj — padaru modar,
  • filo — pisar, gefiloj — pisaru duxtar (farzandho);
  • mal- antonimho:
  • sana — solim, malsana — kasal, alta — baland, malalta — past;
  • mis- xato (kardaşuda):
  • vidi — didan, misvidi — xato didan,
  • kalkuli — hisob kardan, miskalkuli — xato hisob kardan;
  • pra- qadim budani cize, daraçai xeşī ba bolo va pojon:
  • patrujo — vatan, prapatrujo — vatani aslī,
  • lingvo — zabon, pralingvo -zaboni mabda',
  • avo — bobo, praavo — bobokalon,
  • nepo — nabera, pranepo — abera;
  • re- az nav kardan jo bargardonidan:
  • doni — dodan, redoni — bargardondan,
  • skribi — naviştan, reskribi — az nav naviştan;
  • vir- işorai ba çinsijati nar budan:
  • ŝafo — gūsfand, virŝafo — qūşqor,
  • bovo — gov, virbovo — barzagov.

Pasvandhoi ismsoz dar zaboni esperanto:[viroiş]

  • -aĉ- beiltifoti, bepisandi:
  • azeno — xar, azenaĉo — xari loƣar, domo — xona,
  • domaĉo — xonai xarob, ovo — tuxm, ovaĉo — tuxmi palaƣda;
  • -ad- az fe'lho ismi amal mesozad:
  • kanti — surud xondan, kantado — surudxonī,
  • legi — kitob xondan, legado -kitobxonī;
  • -aĵ- cize ki sifati xos dorad; mole ki ba jagon ciz ta'in kardaşudaast;
  • natiçai jagon xel amal:
  • nova — nav, novaĵo — navigarī, alta — baland,
  • altaĵo — balandī, manĝi — xūrdan, manĝaĵo — xūrok,
  • pentri — rasm kaşidan, pentraĵo — rasm;
  • -an- uzvi taşkilot, hizb, çomea; sokin:
  • partio — hizb, partiano — uzvi hizb,
  • Duŝanbe — Duşanbe, Duŝanbeano — duşanbegī,
  • urbo — şahr, urbano — şahrvand;
  • -ar- maçmū'i şaxsho jo aşjo:
  • homo — odam, homaro — başarijat,
  • vorto — kalima, vortaro — luƣat,
  • arbo — daraxt, arbaro — çangal;
  • -ĉj- navoziş dar ismhoi mardona:
  • Ahmad — Ahmad, Ahmaĉjo — Axmadçon,
  • Umedo — Umed, Umeĉjo — Umedçon;
  • -ec- sifat, xosijat:
  • amiko — çūra, amikeco — dūstī,
  • riĉa — boj, riĉeco — boigarī;
  • -ej- çoj, manzil, bino, xona:
  • lerni — xondan, lernejo — maktab, loĝi — istiqomat kardan,
  • loĝejo — manzil, teo — coj, teejo — cojxona,
  • abelo — zanbūri asal,
  • abelejo — çoi quttihoi zanbūri asal
  • -er- zarra, qismca:
  • mono — pul, monero — tanga,
  • pano — non, panero — nonreza,
  • ĉeno — zançir, ĉenero — halqa;
  • -id- farzand, nasl:
  • reĝo — şoh, reĝido — şohzoda, reĝidino — malika,
  • bovo — gov, bovido — tajloq, bovidino — gūsola;
  • -il- olat, asbobi amalkunī:
  • tranĉi — buridan, tranĉilo — kord,
  • ŝlosi — mahkam kardan, ŝlosilo — kalid;
  • -in- çinsi zanona:
  • patro — padar, patrino — modar,
  • edzo — şavhar, edzino — zan, hamsar
  • koko — xurūs, kokino — murƣ;
  • -ing- aşjoe, ki dar on jagon ciz çoj megirad:
  • cigaredo — sigor, cigaredingo — mundştuk,
  • kandelo — şam', kandelingo — şam'don;
  • -ism- nazarija, ta'lim, çarajon:
  • socialismo — sosializm, homo — odam, homaro — başarijat,
  • homaranismo — xomaranizm, başardustī(dūst doştani başarijat);
  • -ist- şaxse ki sohibi jagon qasb jo pajravi nazarija, ta'lim,
  • çarajon ast:
  • instrui — xonondan, instruisto — muallim,
  • pentri — rasm kaşidan, pentristo — rassom,
  • komunisto — komunist, marksisto — marksist,
  • esperanto — zaboni esperanto, esperantisto — esperantodon;
  • -nj- navoziş dar ismhoi zanona:
  • Sabina — Sabina, Sabinjo — Sabinaçon,
  • ĝamila — çamila, ĝaminjo (ĝanjo) — çamilaçon,
  • Nigina — Nigina, Niginjo (Ninjo) — Niginaçon;
  • -op- maçmū' (dar şumorahoi çome'):
  • du — du, duopo — duto, du kas,
  • kvar — cor, kvaropo — corto, cor kas;
  • -uj- a) zarf, anbor; aşjoe, ki dar on jagon ciz nigoh doşta meşavad:
  • mono — pul, monujo — hamjon,
  • abelo — zanbūri asal, abelujo — quttiji zanbūri asal,
  • krajono — qalam, krajonujo — qalamdon;
  • b) mamlakate, ki dar on odamoni jagon millati muajjan istiqomat
  • mekunand (dar solhoi oxir ba çoi -uj- suffiksi -i- ro
  • istifoda mebarand):
  • germano — nemis, olmonī, Germanujo (Germanio) — Olmoniston,
  • taĝik — toçik, Taĝikujo (Taĝikio) — Toçikiston;
  • v) daraxti mevador:
  • piro — nok, pirujo — daraxti nok, uvo — angur, uvujo — tok;
  • -ul- şaxse ki sohibi sifatu xosijati muajjan ast:
  • scienco — ilm, scienculo — olim, bona — xub,
  • bonulo — odami xub, riĉa — boj (sifat),
  • riĉulo — boj (ism);

Pasvandhoi sifatsoz:[viroiş]

  • -em- ba amalijoti muajjan majl jo şavq doştan:
  • paroli — gap zadan, parolema — şavqi gap zadan doştan,
  • timi — tarsidan, timema — tarsoncak,
  • labori — kor kardan, laborema — mehnatdūst;
  • -ebl- loiqi amale budan:
  • trinki — nūşidan, trinkebla — ba nūşidan istifoda meşudagī,
  • kudri — dūxtan, kudrebla — dūxta meşudagī;
  • -end- zarurat, lozimijat:
  • trinki — nūşidan, trinkenda — zarurati nūşidani cize,
  • legi — xondan, legenda — zarurati xondani cize;
  • -ind- munosibi (arzandai) muomilai muajjan:
  • kredi — bovar kardan, kredinda — bovarinok,
  • spekti — tamoşo kardan, spektinda — tamoşobod;
  • -obl- …karata, (ba miqdori muajjan kalon kardaşuda):
  • du — du, duobla — dukarata,
  • kvin — panç, kvinobla — pançkarata.

Pasvandhoi xurdī va kalonī:[viroiş]

  • -et- xurdī (daraçai susti oşkorşudani alomat):
  • domo — xona, dometo — xonaca,
  • homo — odam, hometo — odami pakana,
  • varma — garm, varmeta — garmakak,
  • manĝi — xūrok xurdan, manĝeti — şuşband kardan;
  • -eg- kalonī (daraçai kaloni oşkorşudani alomat):
  • vojo — roh, vojego — rohi kalon,
  • varma — garm, varmego — sūzon,
  • labori — kor kardan, laboregi — bisjor kor kardan.

Pasvandhoi fe'lsoz:[viroiş]

  • -ig- ba jagon xel amal maçbur kardan jo in ki jagon şakl, namud
  • jo amalro ba vuçud ovardan:
  • pura — toza, purigi — toza kardan,
  • verda — sabz, verdigi — sabz kardan,
  • manĝi — xurdan, manĝigi — xurondan;
  • -iĝ- ba jagon şakl, namud jo holat omadan:
  • edzo — şavhar, edziĝi — şavhar şudan,
  • ruĝa — surx, ruĝiĝi — surx şudan,
  • fleksi — qat kardan, fleksiĝi — qat şudan.

Pasvandhoi sifati fe'lī va zarfhoi fe'lī:[viroiş]

  • (bo joriji pasvandhoi xos dar zaboni esperanto sifatho va zarfx’oi
  • fe'lī soxta meşavand; sifathoi fe'lī sohibi pasvandi -a va zarfhoi
  • fe'lī sohibi pasvandi -e meboşand)
  • -ant- sifat va fe'li holi şakli fa'oli zamoni hozira:
  • leganta — xonda istodagī, legante — xondaistoda,
  • iranta — rafta istodagī, irante — raftaistoda,
  • dormanta — xob karda istodagī, dormante — xob kardaistoda;
  • -int- sifat va fe'li holi şakli fa'oli zamoni guzaşta:
  • leginta — xonda istoda budagī, leginte — xonda istoda,
  • irinta — rafta istoda budagī, irinte — rafta istoda,
  • dorminta — xob karda istoda budagī,
  • dorminte — xob karda istoda;
  • -ont- sifat va fe'li holi şakli fa'oli zamoni ojanda:
  • legonta — xonda istoda meşudagī,
  • legonte — dar ojanda xonda istoda buda,
  • ironta — ravanda,
  • ironte — dar vaqti raftani ojanda,
  • dormonta — majli xob kardan doşta,
  • dormonte — dar raftani xobi ojanda;
  • -at- sifat va fe'li holi şakli maf'uli zamoni hozira:
  • legata libro — kitobi xondaşavanda,
  • legate — xonda şavanda buda,
  • irata vojo — rohi raftaşavanda,
  • irate — raftaşavanda buda,
  • dormata lito — kate, ki dar on xob karda istodaand,
  • dormate — xob kardaşavanda;
  • -it- sifat va zarfi şakli maf'uli zamoni guzaşta:
  • legita libro — kitobi xonda şudagī,
  • legite — xonda şuda buda,
  • irita vojo — rohi guzaşta şudagi,
  • irite — rafta şuda buda,
  • dormita lito — kate, ki dar on xob karda budand,
  • dormite — xob karda buda;
  • -ot- sifat va fe'li holi şakli maf'uli zamoni ojanda:
  • legota libro — kitobi dar ojanda xonda meşudagī,
  • legote — xonda meşudagī buda,
  • irota vojo — rohi raftaşavanda,
  • irote — raftaşavanda meşudagī buda,
  • dormota lito — kate, ki dar ojanda dar bolojaş xob mekunand,
  • dormote — xob karda meşudagī buda.

Jakcand surud ba zaboni esperantī[viroiş]

Respubliko mia[viroiş]

Muziko de Ŝ.Sajfitdinov versoj de B.Rahimzoda kaj M.Farhot traduko de F.Ŝukurov

  • Malfermita por vi ĉiam estas la kor'
  • Kaj tenera la am' ĉiam estas en kor',
  • La anim' kaj la kor' ĝojon sentas al vi
  • Kaj omaĝe la kor' versojn kreas pri vi.
  • Refreno:
  • ĉiam vi en la kor' montarrespublik',
  • ĉiam vi en la kor' montarrespublik'.
  • Estu plena de glor', estu plena de glor',
  • Mia land Taĝiki', mia land Taĝiki'.
  • Riĉa estas la land' de l’alta montar',
  • Plena estas de l’or' via bunta kampar',
  • Arĝentblua river' brilas kvazaŭ stelar',
  • Kaj la homoj de l’land estas nur bravular'.
  • Refreno.

Respublikai man[viroiş]

ohangi Ş.Sajfitdinov şe'ri B.Rahimzoda va M .Farhod

  • Dari dilro ba rūjat vo namudam,
  • Turo dar didavu dil ço namudam,
  • Ba çismu çoni xud ma'vo namudam,
  • Ba vasfat şe'ri nav inşo namudam.
  • Naqarot : Dilu dildor Respublikai man,
  • Dilu dildor Respublikai man,
  • Ba şūhrat jor, ba şūhrat jor,
  • Respublikai man, Respublikai man,
  • Ba gardun sar kaşida kūhsorat,
  • Zarafşon daşthoi bekanorat,
  • Xurūşon nahrhoi nuqravorat,
  • Zafarmand ast xalqi nomdorat.
  • Naqarot.

Kamelisto[viroiş]

versoj de Saadi Ŝerozi. muziko de Zalond. traduko de F. Ŝukurov

Hej, kamelist', pelu sen vip', ĉar l’amatin' ekrajdos tuj, Kaj mia kor' en la angor' kun karulin' forrajdos tuj.

Havu vi selon ĉiam por pacienca kamel, Ĉar l’amatin' — mia anim' por longa temp' forrajdos tuj. 2f.

Mia anim' forlasis min, ne helpas min admon', konsol'. Propra okul' turmentas min, ĉar l’amatin forrajdos tuj.

Ĝemas Sa’di pro l’maljustec' — la ĉarmulin' perfidas lin, Pro la dolor' kaj la sufer' ploras kaj pasos for mi tuj. 2f.

Ej, sorbon[viroiş]

şe'ri Sa'diji Şerozī. ohangi Zalond

Ej, sorbon, ohista ron, oromi çonam meravad, On dil, ki bo xud doştam, bo dilsitonam meravad.

Mahmil bidor, ej, sorbon, tundī makun bo korvon, Az işqi on sarvi ravon rūhi ravonam meravad. 2b

Dar raftani çon az badan gūjand har nav'e suxan, Man xud bo caşmi xeştan didam, ki çonam meravad.

Sa'dī , fiƣon az dasti mo loiq nabud, ej bevafo, Tokqt nameoram çafo, kor az fiƣonam meravad. 2b

Mi amas[viroiş]

Tra tuta mond', tra vasta mond' Rapidas kanto kiel mara ond'. En ŝtorma bru', en fru-malfru' Ĝi sonas ĉiam en eter', Sed mia sent' tra pluv' kaj vent' Ne povas flugi — restas en silent'. Kaj interesas sole min De via koro la veter'.

Refreno: Mi amas, mi amas Per amo tenera ĉiam vin, Mi amas, mi amas - Por mia am' ne estas fin'.

Tra tuta mond', tra vasta mond' Rapidas kanto laŭ orbita rond'. En blua for' por bonhumor' De ĉiuj homoj sur la Ter'. Sed la alven' de la ĉagren' - Ĝi ankaŭ eblas ĉiam por kompren', Ne estas amo sen sufer', Sen ŝtorm' ne estas la veter'.

Refreno

Dar jodam[viroiş]

tarçumai Firdavs Şukurov

Boz şahrhoi gunogun Va dar havojaşon boron. Dar anbūh man gum şudam Va xudro mexoxam joftan. Dar kuço oşiqam tu? - Man hama vaqt hastam hajron Va boroni ƣam barin Man şudam toza xomūşrang.

Naqarot: Dar jodam, dar jodam, Dar jodam, oşiqam tu. Afsus ki oşiqam Parvoz kard misli parastu.

Dar kūhsor şud barfi nav, Umedamro tarmai ra'd şikast, Şabi peş man xob didam - Dar peşat nişasta budam. Mexostam oƣūş kunam Va jak būsai dilbari giram, Lekin in lahzai baxt guzaşt Va man bedor şudam.

Naqarot

Pajvndhoi beruna[viroiş]

ESPERANTO — ZABONI bajnalmillalī