Брест (шаҳр)
| Маҳалли аҳолинишин | |||||
Брест | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| русӣ: Брест | |||||
 | |||||
|
|||||
| Кишвар |
 [[|]] |
||||
| Роҳбар | Syarhiey Labadzinski[d][1] | ||||
| Таърих ва ҷуғрофия | |||||
| Таъсис | 1017[2][3] | ||||
| Аввалин номбарӣ | 1017[2][3] | ||||
| Масоҳат | |||||
| Баландии марказ | 280 ± 1 м | ||||
| Аҳолӣ | |||||
| Шумора | |||||
| Забони расмӣ | белорусӣ ва русӣ | ||||
| Шиносаҳои ададӣ | |||||
| коди телефон | 162 | ||||
| Нишонаи почта | 224000 | ||||
| city-brest.gov.by | |||||
|
|
|||||
 Парвандаҳо дар Викианбор | |||||
![alt=Парчам[d]](https://tg.wikipedia.org/wiki/Акс:Flag_of_Brest,_Belarus.svg)
![alt=Нишон[d]](https://tg.wikipedia.org/wiki/Акс:Coat_of_Arms_of_Brest,_Belarus.svg)
Брест (Брэст; аз асри 17 то соли 1919 – Брест-Литовск) — шаҳр дар Белоруссия, маркази маъмурии вилояти Брест.
Мавқеи географӣ ва аҳолӣ
[вироиш | вироиши манбаъ]Дар соҳили дарёи Мухавес, назди резишгоҳи он бо дарёи Буги Ғарбӣ, дар сарҳадди Лаҳистон ҷойгир аст. Аҳолиаш 310,8 ҳазор нафар (2010). Маркази роҳҳои нақлиёти автомобилӣ ва роҳи оҳан бо шаҳрҳои Минск, Гомел; Варшава, Белосток, Влодава (Лаҳистон), Ковел (Украина) мебошад. Бандари дарёӣ ва аэропорти байналмилалӣ дорад. Яке аз шаҳрҳои қадимии Руси Қадим аст. Бори нахуст дар маъхазҳои таърихии Новгород соли 1017, дар манобеи Лаврентий ва Ипотевск соли 1019 ҳамчун Берест қайд гаштааст. Соли 1044 мустамликаи князигарии Киев, миёнаи асри XII дар ҳайати князигарии Волинск ва соли 1319 зери тасарруфи Литва буд. Соли 1795 ба Руссия ҳамроҳ шуд. Соли 1830 сохтмони иншооти Қалъаи Брест оғоз гардид. Марти 1918 дар толори сафеди ин қалъа байни Руссияи Шӯравӣ ва Олмону иттифоқчиёнаш дар Ҷанги якуми ҷаҳонӣ (1914–18) Сулҳи Брест баста шуд. Соли 1919 брестро поландиҳо ишғол карданд. Сентябри 1939 баъди якҷо шудани Белоруссияи Ғарбӣ бо ҶШС Белоруссия ба ҳайати ИҶШС ворид шуд ва брест маркази вилоятии Белоруссия гардид. Дар оғози ҶБВ аз 22 июни 1941 минтақаи муҳорибаҳои шадиди байни сипоҳиёни Шӯравӣ ва Олмон буда, бо муҳофизати қаҳрамононаи қалъаи Брест машҳур гашт. Ба қалъа 8 майи 1965 номи «Қалъаи қаҳрамон» дода шуд. Июли 1944 аз лашкариёни фашистӣ озод гардид.
Таърихи пайдоиш ва таҳаввул
[вироиш | вироиши манбаъ]Брест маркази саноат ва маданияти мамлакат буда, дар он саноати мошинасозӣ (асбобсозӣ, электротехника), мебелсозӣ, сабук, хӯрокворӣ, истеҳсоли масолеҳи бинокорӣ тараққӣ кардааст.
Иқтисодиёт ва саноат
[вироиш | вироиши манбаъ]Аз ёдгориҳои таърихӣ Калисои католикии поландӣ (костёл) (1856), Калисои Симонов (1865), иморатҳои охири асри XIX ва аввали асри XX маҳфуз мондаанд. Дар брест Донишгоҳи давлатии ба номи А. С. Пушкин, донишгоҳи техникӣ, институти омӯзгорӣ, коллеҷи политехникӣ, коллеҷи роҳи оҳан, коллеҷи мусиқӣ ва тиббӣ, осорхонаи кишваршиносӣ, осорхонаи бостоншиносӣ, Осорхонаи муҳофизати қалъаи Брест, театри академӣ-драмавӣ, театри лӯхтак мавҷуд аст.
Эзоҳ
[вироиш | вироиши манбаъ]- ↑ https://blr.belta.by/president/view/upraulentsy-mjastsovaj-vertykali-dyrektary-pradpryemstvau-i-namesniki-ministrau-kadravy-dzen-u-126324-2023/
- 1 2 Большая Советская Энциклопедия, том 4: Атоллы — Барщина (рус.) — 1926. — Т. 4.
- 1 2 https://bigenc.ru/geography/text/5618282
- ↑ ГОСУДАРСТВЕННЫЙ ЗЕМЕЛЬНЫЙ КАДАСТР РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ — 2012.
- ↑ РЕШЕНИЕ БРЕСТСКОГО ОБЛАСТНОГО СОВЕТА ДЕПУТАТОВ 11 сентября 2012 г. № 219 «Об изменении границ некоторых административно-территориальных единиц Брестской области» — 2012.
- ↑ Численность населения на 1 января 2026 г. и среднегодовая численность населения за 2025 год по Республике Беларусь в разрезе областей, районов, городов, посёлков городского типа (рус.) — Минск: Национальный статистический комитет Республики Беларусь, 2026. — 30 с.
Адабиёт
[вироиш | вироиши манбаъ]- Брест // Боз — Вичкут. — Д. : СИЭМТ, 2014. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] / сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2026, ҷ. 3). — ISBN 978-99947-33-46-0.