Дэвид Ҳилберт
Дэвид Ҳилберт | |
|---|---|
| олмонӣ: David Hilbert | |
 | |
| Таърихи таваллуд | 23 январ 1862[1][2][3][…] |
| Зодгоҳ | |
| Таърихи даргузашт | 14 феврал 1943[4][1][2][…] (81 сол) |
| Маҳалли даргузашт | |
| Кишвар | |
| Фазои илмӣ | таҳлили риёзӣ[d], ҳандаса, назарияи ададҳо[d], риёзиёт, Hilbert space[d][5], мантиқи риёзӣ[5] ва mathematical physics[d][5] |
| Ҷойҳои кор | |
| Дараҷаи илмӣ: | докторӣ[d][7] |
| Алма-матер | |
| Роҳбари илмӣ | Ferdinand von Lindemann[d][8] ва Ҳенрих Мартин Вебер[8] |
| Шогирдон | Wilhelm Ackermann[d], Richard Courant[d], Erich Hecke[d] ва Otto Blumenthal[d] |
| Ҷоизаҳо | |
 Парвандаҳо дар Викианбор | |
.svg){kind=small}
.svg){kind=small}
Дэвид Ҳилберт ( олмонӣ: David Hilbert ( 23 январи соли 1862 - 14 феврали соли 1943 ) риёзидон олмонӣ буд. Ӯ ҳамчун риёзидони универсалӣ саҳми назаррас дар рушди бисёр соҳаҳои риёзиёт гузоштааст. Ӯ узви бисёре аз академияҳои илмҳо, аз ҷумла Ҷамъияти Подшоҳии Берлин, Гёттинген ва Лондон ва узви фахрии хориҷии Академияи илмҳои СССР (1934) буд. Ӯ инчунин барандаи ҷоизаи Н. И. Лобачевский (1903) буд. Дар солҳои 1910 ва 1920 (пас аз марги Анри Пуанкаре ), ӯ пешвои эътирофшудаи ҷаҳонӣ дар соҳаи риёзиёт буд.
Ҳилберт доираи васеи ғояҳои бунёдиро дар бисёр соҳаҳои математика таҳия кардааст. Маъруфтарин асарҳои ӯ аввалин аксиоматикаи пурраи геометрияи Евклидӣ ва назарияи фазоҳои Ҳилберт аст, ки яке аз асосҳои таҳлили функсионалии муосир ба шумор меравад. Ӯ саҳми назаррасе дар назарияи инвариантӣ, алгебраи умумӣ, физикаи математикӣ, муодилаҳои интегралӣ ва асосҳои математика гузоштааст [9] .
Зиндагинома
[вироиш | вироиши манбаъ]Солҳои аввали таҳсил ва таҳсил
[вироиш | вироиши манбаъ]Ҳилберт дар оилаи додваре бо номи Отто Ҳилберт дар шаҳри Вехлау дар наздикии Кенигсберг дар Пруссия (пас аз Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ, деҳаи русии Знаменск дар вилояти Калининград ) ба дунё омадааст. Волидонаш, илова бар Дэвид, духтари хурде низ доштанд, Элиза ном дошта.
Гёттинген (1895-1915)
[вироиш | вироиши манбаъ]
WIR MÜSSEN WISSEN
Эзоҳ
[вироиш | вироиши манбаъ]- ↑ 1.0 1.1 Bibliothèque nationale de France идентификатор BNF (фр.): платформаи додаҳои боз — 2011.
- ↑ 2.0 2.1 Архив по истории математики Мактьютор — 1995.
- ↑ https://www.dwc.knaw.nl/biografie/pmknaw/?pagetype=authorDetail&aId=PE00000850 (ингл.)
- ↑ 4.0 4.1 Колмогоров А. Н. Гильберт Давид // Большая советская энциклопедия (рус.): [в 30 т.] — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
- ↑ 5.0 5.1 5.2 5.3 Чешская национальная авторитетная база данных
- ↑ https://www.accademiadellescienze.it/accademia/soci/David-Hilbert (итол.)
- ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #11855090X // Gemeinsame Normdatei (нем.) — 2012—2016.
- ↑ 8.0 8.1 Математическая генеалогия (ингл.) — 1997.
- ↑ Гильберт Давид // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.
Адабиёт
[вироиш | вироиши манбаъ]- Боголюбов А. Н. Гильберт Давид // Математики. Механики. Биографический справочник. — Киев: Наукова думка, 1983. — 639 с.
- Вейль Г. Давид Гильберт и его математическое творчество // Математическое мышление. — М.: Наука, 1989. — С. 214—256. — ISBN 5-02-013910-6.
- Визгин В. П. Релятивистская теория тяготения (истоки и формирование. 1900—1915 гг.). — М.: Наука, 1981. — 352 с.
- Н. М. Нагорный. Гильберт // Новая философская энциклопедия : в 4 т. / пред. науч.-ред. совета В. С. Стёпин. — 2-е изд., испр. и доп. — М. : Мысль, 2010. — 2816 с.
- Касадо, Карлос М. Мадрид Вначале была аксиома. Гильберт. Основания математики. — М.: Де Агостини, 2015.
- Паршин А. Н. Давид Гильберт и теория инвариантов. — М.: Наука, 1975.
- Рид К. Гильберт. — М.: Наука, 1977.
- Стюарт, Иэн. Давид Гильберт // Значимые фигуры: Жизнь и открытия великих математиков. Глава 19 = Significant figures. Lives and Works of Trailblazing Mathematicians. — М.: Альпина нон-фикшн, 2019. — 446 с. — ISBN 978-5-91671-946-8.
Пайвандҳо
[вироиш | вироиши манбаъ]- Зиндагинома ҳол дар бойгонии Mac Tutor (англ.)
- Маълумот дар бораи вебсайти IS ARAN