Ҷаҳиш ба мӯҳтаво

Иззату нафс

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод

Иззату нафс, худэҳтиромкунӣ — як нуқтаи назари равонӣ аст, ки арзёбии дохилии шахсро ба арзиш, эътибор ва эътимоди ҳаррӯзаи худ тавсиф мекунад. Ҷанбаи муҳими некӯаҳволии равонӣ, ки ба рафтори шахс, ҳолати эҳсосӣ ва кайфияти ҳол таъсир мерасонад.[1]

Ин як сохтори муҳими равонӣ аст, зеро он натиҷаҳои муайянеро, аз қабили дастовардҳои таълимӣ,[2] хушбахтӣ,[3] қаноатмандии издивоҷ ва муносибатҳо,[4] ва рафтори ҷиноиро пешгӯӣ мекунад.[4][5]

Мафҳуми худбаҳодиҳӣ аз асри 17 сарчашма мегирад, ки бори аввал дар навиштаҳои мутафаккири равшангари Шотландия Дэвид Юм ифода ёфтааст. Юм изҳор мекунад, ки худэҳтиромкунӣ ё худро эҳтиром кардан ва дар бораи худ хуб фикр кардан муҳим аст, зеро он вазифаи ангезандаро иҷро мекунад, ки ба одамон имкон медиҳад, қобилияти пурраи худро ба даст оранд.[6]

  1. Анисимова Ольга Михайловна, Трошихина Евгения Германовна Самоуважение и развитие личности // Вестник Санкт-Петербургского университета. Социология. — 2008. Вып. 4. С. 65–74. ISSN 2541-9374. Архивировано из первоисточника 17 феврали 2024.
  2. Marsh (1990). «Causal ordering of academic self-concept and academic achievement: A multiwave, longitudinal path analysis.». Journal of Educational Psychology 82 (4): 646–656. doi:10.1037/0022-0663.82.4.646.
  3. Baumeister (2003). «Does High Self-Esteem Cause Better Performance, Interpersonal Success, Happiness, or Healthier Lifestyles?». Psychological Science in the Public Interest 4 (1): 1–44. doi:10.1111/1529-1006.01431. ISSN 1529-1006. PMID 26151640.
  4. 1 2 Orth U. (2014). «The development of self-esteem». Current Directions in Psychological Science 23 (5): 381–387. doi:10.1177/0963721414547414.
  5. Self-Esteem. University of Texas Counselling and Medical Centre. 27 июни 2023 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 2 июни 2023.
  6. Hume Texts Online. davidhume.org. 15 Декабри 2019 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 15 Декабри 2019.