Или (дарё)

Или (дарё)
Или (дарё)
• Координатаҳо	[[Гурӯҳ:Қуттии дарё: Викимаълумот: истифодабарии таркиб: координатаҳо\|]]
Мавқеъ
	Или (дарё) дар Викианбор

Или — дарё дар Қазоқистон ва Хитой.

Дар Тиёншони Шарқӣ бо номи д-ҳои Тенис ва Кунгес сар шуда, дар Синсзян (Хитой) якҷо мешавад ва пас ба кӯли Балхаш мерезад. Тӯли Или аз мавзеи якҷошавии д-ҳои Текес ва Кунгес 1001 км, аз саргаҳи д-ҳои Текес 1439 км. Масоҳати ҳавзааш 140 ҳазор км2. Болооби дарё аз кӯҳсор мегузарад. Баъди ҳамроҳ шудани д. Қош (шохоби калони Или) водии дарё васеъ шуда, сероб мегардад ва дар резишгоҳаш делтаи камбари дарозро ташкил медиҳад. Манбааш асосан пиряху барф. Сарфи миёнаи об дар назди деҳаи Учжарма (270 км дуртар аз резишгоҳ) 479 м3/с., дар резишгоҳаш 329 м3/с. Аз охири ноябр то моҳи март ях мебандад. Дар Или лаққамоҳӣ, зағорамоҳӣ, симмоҳӣ ва суфмоҳӣ, дар шохобҳояш ондатра (муши обӣ) мавҷуданд. Аз ш. Кулҷа (Хитой) то Бақанас (Қазоқистон) киштигард аст. Соҳаи сайёҳии обӣ рушд кардааст. Дар соҳили дарё ш-ҳои Кулҷа (Хитой) ва Қапчағай (Қазоқистон) воқеанд. Дар Или НБО-и Қапчағай ва обанбор (Қазоқистон) сохта шудааст.

Эзоҳ

Адабиёт

Или // Замин — Илля. — Д. : СИЭМТ, 2018. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] / сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2023, ҷ. 7). — ISBN 978-99947-33-89-9.