Касабланка
| Шаҳр | |||
Касабланка | |||
|---|---|---|---|
| الدار البيضاء | |||
.jpg) | |||
|
|||
| 33°32′ с. ш. 7°35′ з. д.HGЯO | |||
| Кишвар | Марокаш | ||
| Роҳбар | Nabila Rmili[d] | ||
| Таърих ва ҷуғрофиё | |||
| Таъсис | 1515 | ||
| Масоҳат | 220 км² | ||
| Баландии марказ | 50 м | ||
| Минтақаи замонӣ | UTC+1:00 | ||
| Аҳолӣ | |||
| Аҳолӣ | 3 359 818 нафар (2014) | ||
| Забони расмӣ | арабӣ ва Standard Moroccan Tamazight[d] | ||
| Шиносаҳои ададӣ | |||
| Пешшумораи телефон | 22, 21 | ||
| Нишонаи почта | 20000–20200 | ||
|
|
|||
| casablanca.ma | |||
|
|
|||
 Парвандаҳо дар Викианбор | |||
Касабланка (ба арабӣ: الدار البيضاء, маънояш «хонаи сафед»; ба фаронсавӣ: Casablanca) — бузургтарин шаҳр ва маркази иқтисодию молиявии Марокаш буда, дар соҳили Уқёнуси Атлас воқеъ аст.[1] Аҳолии шаҳр тақрибан 3,4 миллион нафар буда, бо атрофаш аз 4 миллион нафар мегузарад ва Касабланка сераҳолитарин шаҳри Африқои Шимолӣ мебошад.[2] Пойтахти кишвар Рабат аст, вале аксари бонкҳо, ширкатҳои бузург ва бандари асосии Марокаш дар Касабланка ҷойгир мебошанд.
Таърих
[вироиш | вироиши манбаъ]Дар ҷойи имрӯзаи Касабланка замоне шаҳраки берберии Анфо қарор дошт, ки соли 1468 аз ҷониби португалиҳо хароб карда шуд; баъдтар онҳо дар ин макон қалъаи нав сохта, онро «Каса-Бранка» (хонаи сафед) номиданд. Пас аз заминларзаи соли 1755 шаҳр тарк гардид, вале дар нимаи дувуми асри XVIII султон Муҳаммад ибни Абдуллоҳ онро дубора бунёд кард ва савдогарони испанӣ номи «Каса-Бланка»-ро ба он доданд.[1]
Соли 1907 нерӯҳои Фаронса шаҳрро ишғол карданд ва дар давраи протекторати Фаронса (1912–1956) Касабланка ба маркази асосии иқтисодии мамлакат табдил ёфт; бандари нав сохта шуд ва аҳолӣ босуръат афзуд. Соли 1943 дар ин ҷо Конфронси Касабланка байни роҳбарони иттифоқчиён баргузор гардид. Пас аз ба даст овардани истиқлол дар соли 1956 шаҳр ҳамчун маркази тиҷоратӣ ва саноатии Марокаш рушд кардааст.
Ҷуғрофия ва иқлим
[вироиш | вироиши манбаъ]Касабланка дар ҳамвории соҳилии Уқёнуси Атлас, дар шимолу ғарби Марокаш ҷойгир аст; релефи он асосан ҳамвор буда, дарёчаи Буӣ-Рагрог ва дигар обанборҳои хурд аз ҳудуди шаҳр мегузаранд. Масоҳати шаҳр тақрибан 220 километри мураббаъ ва баландии он аз сатҳи баҳр тақрибан 50 метр аст.
Иқлими Касабланка баҳримиёназаминӣ буда, зимистони муътадилу намнок ва тобистони гарму хушк дорад; ҳарорати миёнаи солона тақрибан 18 °C-ро ташкил медиҳад. Боришот асосан дар фасли зимистон рух медиҳад, тобистон бошад қариб хушк мегузарад.
Аҳолӣ
[вироиш | вироиши манбаъ]Тибқи барӯйхатгирии аҳолии соли 2014, дар Касабланка зиёда аз 3,3 миллион нафар зиндагӣ мекард, ки бо минтақаи атроф ин шумора аз 4,2 миллион нафар мегузарад.[2] Шаҳр аз нимаи асри XX ниҳоят зуд калон шуда, имрӯз бузургтарин маркази аҳолинишини Марокаш ва тамоми Африқои Шимолӣ ба ҳисоб меравад.
Аксари сокинони шаҳр арабҳо ва берберҳо мебошанд; забонҳои арабӣ ва берберӣ забонҳои асосӣ буда, забони фаронсавӣ дар соҳаи тиҷорат ва маориф васеъ истифода мешавад. Аз ҷиҳати дин аксарияти мутлақи аҳолӣ мусулмон мебошанд.
Иқтисод
[вироиш | вироиши манбаъ]Касабланка маркази иқтисодии Марокаш буда, қисми зиёди иқтидори саноатӣ ва молиявии кишвар дар ҳамин ҷо мутамарказ аст. Бандари Касабланка яке аз бузургтарин бандарҳои сунъии ҷаҳон ва бузургтарини Марокаш мебошад ва содироти фосфат, маҳсулоти кишоварзӣ ва молҳои саноатиро таъмин мекунад.[3] Дар шаҳр Биржаи саҳомии Касабланка — яке аз бузургтарин биржаҳои Африқо — амал мекунад ва маркази молиявии «Casablanca Finance City» таъсис ёфтааст.
Соҳаҳои асосии саноат — нассоҷӣ, маҳсулоти хӯрокворӣ, кимиё, металлургия ва истеҳсоли масолеҳи сохтмонӣ мебошанд; дар наздикии шаҳр корхонаҳои мошинсозӣ ҷойгиранд. Дафтари марказии ширкати ҳавопаймоии «Royal Air Maroc» низ дар Касабланка қарор дорад.
Нақлиёт
[вироиш | вироиши манбаъ]Касабланка гиреҳи асосии нақлиётии Марокаш мебошад. Фурудгоҳи байналмилалии Муҳаммади V серодамтарин фурудгоҳи кишвар буда, шаҳрро бо марказҳои Аврупо, Африқо ва Шарқи Наздик мепайвандад. Аз истгоҳҳои роҳи оҳани Каса-Вуояжӯр ва Каса-Пор қаторҳо ба тамоми кишвар ҳаракат мекунанд, аз ҷумла қатори тезгарди «Ал-Бурок» — аввалин қатори тезгарди Африқо, ки Касабланкаро бо Танҷа мепайвандад.
Дар дохили шаҳр аз соли 2012 трамвай ба роҳ монда шудааст ва шабакаи он торафт васеъ мегардад; роҳҳои автомобилии тезгузар Касабланкаро бо Рабат ва дигар шаҳрҳои бузург мепайвандад.
Фарҳанг ва маориф
[вироиш | вироиши манбаъ]Касабланка маркази муҳими фарҳангӣ ва маорифии Марокаш мебошад. Дар шаҳр Масҷиди Ҳасани II — яке аз бузургтарин масҷидҳои ҷаҳон, ки соли 1993 ифтитоҳ шудааст ва манораи он баландтарин дар олам ба ҳисоб меравад — ҷойгир аст. Меъмории шаҳр омезиши ноҳияи кӯҳнаи арабӣ (Медина) ва биноҳои услуби ар-деко-ю мавританиро дар бар мегирад.
Дар Касабланка майдони Миллатҳои Муттаҳид, маркази савдои «Morocco Mall», донишгоҳи Ҳасани II ва бисёр театру осорхонаҳо фаъолият мекунанд. Номи шаҳр ҳамчунин аз филми машҳури соли 1942 «Касабланка» дар ҷаҳон шинохта шудааст.
Нигаред низ
[вироиш | вироиши манбаъ]Эзоҳ
[вироиш | вироиши манбаъ]- 1 2 Casablanca — Encyclopædia Britannica
- 1 2 Recensement Général de la Population et de l’Habitat 2014 — Haut-Commissariat au Plan, Maroc
- ↑ Port de Casablanca Бойгонӣ шудааст 11 Декабри 2019 сол. — Société d’Exploitation des Ports (Marsa Maroc)
Пайвандҳо
[вироиш | вироиши манбаъ]