Муртазо Найдовуд
Муртазо Найдовуд | |
|---|---|
 | |
| Иттилооти асосӣ | |
| Таърихи таваллуд | 6 марти 1900[1] |
| Зодгоҳ | |
| Таърихи даргузашт | 31 июли 1990[1] (90 сол) |
| Маҳалли даргузашт | |
| Кишвар | |
| Пеша(ҳо) | оҳангсоз |
Муртазо Найдовуд (форсӣ: مرتضی نیداوود; 6 марти 1900[1], Теҳрон[2] — 31 июли 1990[1], Сан-Франсиско, Калифорния[2]) — мусиқидон, оҳангсоз ва навозандаи тори аҳли Эрон. Таснифи «Мурғи саҳар» аз ҷумла осори саршиноси ӯ аст.
Зиндагинома
[вироиш | вироиши манбаъ]Муртазо Найдовуд дар соли 1279 дар хонаводае яҳудӣ дар Теҳрон мутаваллид шуд.[3] Дар бархе манобеъ маҳалли таваллуди ӯ Исфаҳон зикр шудааст.[4] Дар кӯдакӣ истеъдоди мусиқии вай ошкор шуд ва падараш Болoхон, ки худ аҳли мусиқӣ буда ва бо тор ва тунбак ошноӣ дошт, ӯро назди Рамазони Зулфиқорӣ (аз шогирдони Оқо Ҳусайнқулӣ) бурд. Муртазохон ба муддати ҳафт моҳ таҳти таълими Рамазони Зулфиқорӣ қарор гирифт ва сипас назди Оқо Ҳусайнқулӣ рафт ва ба муддати ду солу ним низ аз омӯзишҳои ин устод баҳра ҷуст.
Вай баъд аз Оқо Ҳусайнқулӣ, назди шогирди барҷастаи ӯ Дарвешхон, радифи мусиқӣ ва навохтани торро омӯхт ва пас аз се сол муваффақ ба дарёфти нишони «Табарзини тиллоӣ» ки ба шогирдони мумтоз дода мешуд, шуд.
Аз шогирдони машҳури Муртазо Найдовуд, Фарҳанги Шариф аст.
Фаъолиятҳо
[вироиш | вироиши манбаъ]Найдовуд дар авоили 1304 иқдом ба таъсиси классе барои тадриси тор ва радифи мусиқии эронӣ намуд ва исми онро ба эҳтироми устодаш, Дарвеш номгузорӣ кард, ки пас аз марги нобаҳангоми устод Дарвешхон идомаи омӯзиши шогирдони устодашро низ дар онҷо бар ӯҳда гирифт.
Ошноии ӯ бо Қамарулмулук Вазирӣ дар як маҳфили хусусӣ мунҷар ба кашфи яке аз бузургтарин истеъдодҳои овози эронӣ мешавад, ки дар идома ба ҳамкории он ду анҷомида ва Қамар бо омӯхтан аз ӯ бисёре аз таронаҳои машҳури худро иҷро кард. Бештари таснифҳо ва овозҳои Қамар аз соли 1306 ба баъд бо тори Муртазохони Найдовуд ҳамроҳ будааст.
Найдовуд пас аз таъсиси радио монанди ҳунармандони дигаре чун Ризо Маҳҷубӣ, Алиакбари Шаҳнозӣ, Ҳабиби Самаӣ, Абулҳасани Сабо ва Мусои Маъруфӣ, ба ҳамкорӣ бо радио пардохт. Ӯ барои хонандагони маъруфе чун Қамарулмулук Вазирӣ, Мулуки Зарробӣ, Рӯҳангез, Адиби Хонсорӣ, Ҷаводи Бадеъзода ва Ғуломҳусайн Банон тасниф сохта ё бо овозшон тор навохтааст.
Вай дар соли 1348 иқдом ба иҷро ва забти ҳудуди 300 гӯша аз радифи мусиқии эронӣ намуд, ки тавассути «Интишороти Моҳур» чоп ва нашр ёфтааст. Пешдаромади Исфаҳон асари Муртазо Найдовуд, бо танзими Муртазо Ҳаннона мусиқии унвонбандии маҷмӯаи телевизионии «Ҳазордостон» сохтаи Алӣ Ҳотамӣ аст. Ҳамчунин ин қитъа бо танзими Фаридуни Шаҳбозиён рӯи шеъре сурудаи Фаридуни Муширӣ ва бо садои Алиризо Ифтихорӣ иҷрои бо калом низ доштааст.
Муртазо Найдовуд, солҳо дар хиёбони Манучеҳрии Теҳрон мағозаи лавозими хонагӣ дошт, вале баъд аз ҳудуди 30 сол дар соли 1355 тақрибан ду сол қабл аз Инқилоби исломии Эрон ва дар сини 76-солагӣ ба ҳамроҳи фарзандонаш ба Амрико муҳоҷират кард ва дар шаҳри Сан-Франсиско сокин шуд ва то охири умраш дар он шаҳр зиндагӣ кард.
Даргузашт
[вироиш | вироиши манбаъ]Вай дар 2 мурдоди соли 1369 ба иллати куҳулати син дар сини навадсолагӣ дар Амрико даргузашт.[3]
Осор
[вироиш | вироиши манбаъ]- Таснифи Мурғи саҳар
- Таснифи Шоҳи ман, моҳи ман (Пешдаромади Исфаҳон)
- Таснифи Мурғи ҳақ
- Таснифи Оташи дил
- Таснифи Хурӯсак дам назан вақти саҳар нест бо садои Мулуки Зарробӣ
- Таронаи Нозукӣ мисли гул бо садои Шоҳрух
- Иҷрои муфассали гӯшаҳо, ки тавассути муассисаи Моҳур мунташир шудааст.
Эзоҳ
[вироиш | вироиши манбаъ]- 1 2 3 4 Library of Congress Authorities (ингл.) — Library of Congress.
- 1 2 3 4 Encyclopædia Iranica (ингл.) / N. Sims-Williams, A. Ashraf, H. Borjian, M. Ashtiany — USA: Columbia University, 1982. — ISSN 2330-4804
- 1 2 زندگینامه: مرتضی نی داود (۱۲۷۹-۱۳۶۹)(форсӣ). همشهری آنلاین (14 ноябри 2008). 24 октябри 2025 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 22 апрели 2025.
- ↑ شب مرتضی نی داود برگزار شد. مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی.