Ҷаҳиш ба мӯҳтаво

Насли гумшуда

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод

Насли гумшуда истилоҳест, ки ба насле ишора мекунад, ки дар ҷараёни Ҷанги якуми ҷаҳон ба синни балоғат расидаанд. Ин ибора бори нахуст ба воситаи Эрнест Ҳемингуэй, ки онро дар романи худ «Офтоб ҳамоно медурахшад» истифода бурд, маъруф гардид; ҳарчанд худи Ҳемингуэй эҷодкунандаи ин ибораро Гертруд Стайн мешуморад, ки дар он давра устод ва ҳомии ӯ буд.

Гертруд Стайн ҳамроҳ бо Ҷек Ҳемингуэй, писари Эрнест Ҳемингуэй, дар Париж (соли 1924); бисёриҳо Гертруд Стайнро офарандаи истилоҳи «насли гумшуда» медонанд.

Дар китоби «Иди бепоён» (A Moveable Feast), ки пас аз даргузашти Ҳемингуэй ва Стайн ва ҳамчунин баъд аз як душмании адабӣ, ки барои қисми зиёди умри онҳо вуҷуд дошт, нашр шуд, Ҳемингуэй менависад, ки офарандаи воқеии ин ибора дар асл соҳиби як таъмиргоҳи мошин будааст, ки ба Стайн хизмат мерасонд. Вақте як механики ҷавон наметавонад мошини Стайнро хуб таъмир кунад, соҳиби таъмиргоҳ ба сари ӯ фарёд зада мегӯяд: «You are all a génération perdue.» (Шумо ҳама як насли гумшуда ҳастед.)

Стайн ҳангоми бозгӯ кардани ин ҳодиса ба Ҳемингуэй, ба ӯ рӯ оварда меафзояд:

«Ин ҳамон чизест, ки шумо ҳастед. Ин ҳамон чизест, ки ҳамаи шумо ҳастед… ҳамаи шумо ҷавононе, ки дар ҷанг хидмат кардаед. Шумо як насли гумшудаед.»

Насли гумшуда шумораи зиёди ҳунармандону нависандагони барҷастаро дар бар мегирад, аз ҷумла: Ф. Скотт Фитсҷералд, Ҷон Стайнбек, Т. С. Элиот, Ҷон Дос Пассос, Валдо Пирс, Исадора Дункан, Абраҳам Волковитс, Алан Сигер ва Эрих Мария Ремарк.

Дигар корбурдҳо

[вироиш | вироиши манбаъ]

Ин мафҳум дар давраҳои гуногун барои ифодаи бозаи таърихии аз поёни Ҷанги якуми ҷаҳон то оғози Бӯҳрони бузурги иқтисодӣ ба кор рафтааст, ҳарчанд дар Иёлоти Муттаҳида он бештар барои насли ҷавононе истифода шудааст, ки дар ҷараёни Ҷанги якуми ҷаҳон ва муддати кӯтоҳе пас аз он ба воя расидаанд; инчунин он бо номи «насли Ҷанги якуми ҷаҳон» низ шинохта мешавад. Вилям Штраус ва Нил Ҳоув нависандагоне мебошанд, ки бо назарияи наслҳои худ (назарияи наслҳои Штраус–Ҳоув) маъруфанд ва таърифе пешниҳод мекунанд, ки тибқи он «насли гумшуда» гурӯҳҳоеро дар бар мегирад, ки байни солҳои 1883 то 1900 таваллуд шудаанд ва дар давраи Ҷанги якуми ҷаҳон ва хурӯши даҳсолаи бистум (давраи шукуфоии устувори иқтисодӣ) ба камол расидаанд. Дар Аврупо ин насл бештар бо номи «насли 1914» — соли оғози Ҷанги якуми ҷаҳон — шинохта шудааст. Дар Фаронса, кишваре ки муҳоҷирони зиёде дар он сукунат ихтиёр карда буданд, гоҳе онро «насли дар оташ» меноманд.

Дар Британияи Кабир ин истилоҳ дар оғоз барои кушташудагони Ҷанги якуми ҷаҳон ба кор мерафт ва аксаран ба таври ишоратӣ ба талафоти табақаҳои болоии иҷтимоӣ, ки ба шакли номутааносиб ҳалок шуданд, ва аз байн рафтани элитаи ояндаи кишвар ишора мекард. Бисёриҳо чунин эҳсос доштанд, ки «гулҳои ҷавонӣ» ва «беҳтарин фарзандони миллат» нобуд шудаанд. Аз ҷумлаи талафоти маъруф метавон аз Исаак Розенберг, Руперт Брук ва Вилфред Оуэн (шоирон), Ҷорҷ Баттеруорт (оҳангсоз) ва Ҳенри Мозли (физик) ном бурд. Ин истилоҳ дар давраи рукуди охири солҳои 2000 низ бисёр вақт барои баҳс дар бораи сатҳи баланди бекорӣ миёни ҷавонон истифода мешуд.

Дар Чин ин мафҳум барои бозтоб додани сарнавишти шахсоне ба кор рафтааст, ки дар Инқилоби фарҳангии даҳсолаҳои 1960 ва 1970 нақш доштанд. Бисёре аз «гвардияҳои сурх» донишҷӯёне буданд, ки аз идомаи таҳсил боздошта шуда, мувофиқи дастурҳои расмӣ маҷбур мешуданд тарзи зиндагии деҳотиро пеш гиранд; ё ҷавонони касбӣ буданд, ки ба рушди урдугоҳҳои кишоварзии «меҳнатӣ» фиристода шуда, ҷазо дида, аз кор маҳрум гардиданд ё ба зиндон афканда шуданд.

Унвони «насли гумшуда» дар Чин ба қурбониён ва иштирокчиёне ишора мекунад, ки барои онҳо таҳсил ва дигар имкониятҳое, ки наслҳои дигар аз он бархӯрдор буданд, аз даст рафта буданд.

Ҷусторҳои вобаста

[вироиш | вироиши манбаъ]

Википедиа англисӣ https://en.wikipedia.org/wiki/Lost_Generation