Саноати Тоҷикистон

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Jump to navigation Jump to search

Вазъи саноати Тоҷикистон то давраи навин[вироиш]

Дар даҳсолаҳои охири мавҷудияти Иттиходи Шӯравӣ ҶШС Тоҷикистон ба яке аз ҷумҳуриҳои саноатӣ – аграрӣ табдил ёфта буд. Дар маҷмӯи маҳсулоти дохилӣ (ММД) ҳиссаи маҳсулоти саноатӣ нисбат ба маҳсулоти кишоварзӣ зиёд буд. Соли 1991 шумораи умумии корхонаҳои саноатӣ дар ҶШС Тоҷикистон ба 2.308 адад мерасид. Аз миқдори умумии корхонаҳои саноатӣ дар ҶШС Тоҷикистон 425 ададаш корхонаҳои нисбатан калон буда, аз онҳо 207 корхонаҳои саноати вазнин ва 119 ададашон корхонаҳои саноати сабук буданд.

Ҷанги шаҳрвандӣ (1992 -1997) ба фаъолияти саноати Ҷумҳурии Тоҷикистон нақши манфӣ гузошт. Корхонаҳои саноатии Тоҷикистон аз соли 1996 инҷониб аксар зараровар ҳисоб мешаванд. Зеро, аз ин сол сар карда ба ҷумҳурӣ воридоти молҳои саноатии хориҷӣ хело афзуд. Дар натиҷа аз як тараф аксарияти корхонаҳои саноатӣ фаъолият намекарданд, аз тарафи дигар, он корхонаҳое, ки фаъолият мекарданд, маҳсулоташон бо молҳои ба ҷумҳурӣ воридгардида рақобат карда наметавонистанд.[1]

Вазъи муосир[вироиш]

Дар солхои охир Хукумати кишвар барои сохтани корхонахои азим сахми калон гузошта истодааст. Мувофиқи ахбороти Вазорати энергетика ва саноати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар ҷумҳурӣ чунин соҳаҳои асосии саноат арзи вуҷуд доранд:


Коркарди маъданхои кӯҳӣ ва металҳои нодир;[2]

Истеҳсоли ангишт (дар кони ангишти Шуроб, Фон-Яғноб [кокс] ва Назарайлоқ [антрасит]);[3]

Истеҳсоли газ ва нафт (дар водии Вахш, Ҳисор, Хоҷа Сартез дар Кулоб ва вилояти Суғд);[4]

Истеҳсоли металҳои ранга (арзиз, тилло, нукра, сурб, цинк, висмут, ртуть, вольфрам, молибден);[5]

Саноати сабук (асосан коркарди пахта ва хуроквори);[6]

Саноати кимиё (Комбинати кимиёи Ёвон, Заводи азотбарории Вахш); [7]

Саноати масолеҳи сохтумонӣ;

Саноати мошинасозӣ;[8]

Саноати пилла. [9]

Дар соли 2011 дар Ҷумҳурии Тоҷикистон 952 корхонаи саноатӣ арзи вуҷуд мекард (аз байни онхо 10,2% кор намекарданд). Маҳсулоти истеҳсолнамудаи корхонаи саноатӣ дар 9 мохи соли 2012 - $1,4 млрд ташкил медиҳад.[10]

Нигаред[вироиш]

Ҳотамов Н.Б., Довуди Д., Муллоҷонов С., Исоматов М. Таърихи халқи тоҷик (Китоби дарси). – Душанбе,2011.

Эзоҳ[вироиш]

  1. Ҳотамов Н.Б., Довуди Д., Муллоҷонов С., Исоматов М. Таърихи халқи тоҷик (Китоби дарси). – Душанбе,2011.
  2. Горонодобывающая промышленность(рус.). tajik-gateway.org. 28 июни 2019 санҷида шуд.
  3. Горонодобывающая промышленность(рус.). tajik-gateway.org. 28 июни 2019 санҷида шуд.
  4. Нефтегазодобывающая промышленность(рус.). tajik-gateway.org. 28 июни 2019 санҷида шуд.
  5. Алюминиевая промышленность(рус.). tajik-gateway.org. 28 июни 2019 санҷида шуд.
  6. Легкая промышленность(рус.). tajik-gateway.org. 28 июни 2019 санҷида шуд.
  7. Химическая промышленность(рус.). tajik-gateway.org. 28 июни 2019 санҷида шуд.
  8. Алюминиевая промышленность(рус.). tajik-gateway.org. 28 июни 2019 санҷида шуд.
  9. www.minenergoprom.tj
  10. http://www.regnum.ru/news/1582915.html

Сарчашма[вироиш]