Тамале
| Шаҳр | |
Тамале | |
|---|---|
| Tamale | |
| | |
| 9°24′ а. ш. 0°51′ т. ғ.HGЯO | |
| Кишвар | Гана |
| Таърих ва ҷуғрофия | |
| Таъсис | а. XV (Дагбон), 1907 (муосир) |
| Масоҳат | 750 км² |
| Баландии марказ | 183 м |
| Минтақаи замонӣ | UTC±0:00 |
| Аҳолӣ | |
| Шумора | 371 351 тан (2013) |
|
|
|
Тамале (ба дагбанӣ: Tamale) — пойтахти Минтақаи Шимолии Гана ва калонтарин шаҳри шимоли Гана ва чорумин калонтарин шаҳри кишвар.[1] Аҳолии шаҳр тахминан 371 351 нафар (2013), метрополи Тамале — тахминан 950 ҳазор. Тамале шаҳри асосии халқи Дагомба (Дагбанӣ) — маркази маданияти мусулмонии Шимоли Гана мебошад.[1]
Таърих
[вироиш | вироиши манбаъ]Ноҳияи Тамале аз а. XV пойтахти Салтанати Дагбон — яке аз бузургтарин давлатҳои таърихии Шимоли Гана — буд. Соли 1907 — дар давраи мустамликавии Британия — Тамале ба маркази маъмурии Протектората-и Шимол-и Ғаллаи Тиллоӣ (Northern Territories) табдил ёфт.[1]
Дар давраи истиқлолият (аз 1957) Тамале ба яке аз аз ҳама сареътарин рӯҳаи шаҳрҳои Ғарбии Африқо табдил ёфт (миёна 3,5% дар сол — 3-и сареътарин дар тамоми ҷаҳон, тибқи UN-Habitat 2011).
Ҷуғрофия ва иқлим
[вироиш | вироиши манбаъ]Тамале дар маркази шимоли Гана, дар саваннаи Гвинея воқеъ буда, иқлими тропикии саванна (Aw) дорад: тобистон гарму намнок (мавсуми боронӣ май–октябр), зимистон хушк ва бо шамоли ҳарматтан — шамоли ғубори Саҳро (декабр–феврал).
Аҳолӣ
[вироиш | вироиши манбаъ]Аҳолии Тамале 371 351 нафар (2013) — қариб пурра дагомба (Дагбанӣ) — халқи мусулмонии Гур. Мазҳаб — ислом-и суннӣ (~85 фоиз) — Тамале бузургтарин маркази исломии Гана.[1]
Иқтисод
[вироиш | вироиши манбаъ]Иқтисоди Тамале: кишоварзӣ (пахта, гандум, зайтун, найшакар), парвариши хайвон-и калон (маркази барзагови Шимол-и Гана) ва тиҷорати марзӣ бо Буркина-Фасо (200 км шимолтар) ва Того (150 км шарқтар).
Нақлиёт
[вироиш | вироиши манбаъ]Фурудгоҳи Тамале (муосиршуда 2016 барои Ҳаҷҷ) ва хатти асосии автобусии Аккра–Кумаси–Тамале–Уагадугу (Буркина-Фасо).
Фарҳанг ва маориф
[вироиш | вироиши манбаъ]Масҷиди Марказии Тамале (муосир, бузургтарин масҷиди Гана), Осорхонаи Минтақаи Шимолӣ, Қасри Йа-Наа (қасри султон-и Дагбон-и суннатӣ дар Йендӣ, 100 км шарқтар — маркази таърихии Салтанати Дагбон).
