Уҷда
| Шаҳр | |||
Уҷда | |||
|---|---|---|---|
| وجدة / Wajda | |||
| | |||
|
|||
| 34°41′ а. ш. 1°54′ т. ғ.HGЯO | |||
| Кишвар | Марокаш | ||
| Роҳбар | Mohamed Azawi[d][1] | ||
| Таърих ва ҷуғрофия | |||
| Таъсис | 994 | ||
| Масоҳат | 85 км² | ||
| Баландии марказ | 470 м | ||
| Минтақаи замонӣ | UTC+1:00 | ||
| Аҳолӣ | |||
| Шумора | 494 252 тан (2014) | ||
| Забони расмӣ | арабӣ | ||
| Шиносаҳои ададӣ | |||
| коди телефон | 56 | ||
| Нишонаи почта | 60000 | ||
| communeoujda.ma(ар.) | |||
|
|
|||
Уҷда (ба арабӣ: وجدة, Wajda; ба берберӣ: ⵡⵓⵊⴷⴰ) — шаҳри шарқтарини Марокаш, пойтахти вилояти Шарқ, дар наздикии сарҳади Алҷазоир (тахминан 15 км аз марз) воқеъ аст.[2] Уҷда таърихан дарвозаи асосии тиҷорати корвонӣ байни Магриби Ғарбӣ ва Магриби Шарқӣ буда, бо алҷазоирӣ Тлемсен робитаи қавӣ дошт. Аҳолии шаҳр аз 494 ҳазор нафар мегузарад.[2]
Таърих
[вироиш | вироиши манбаъ]Уҷда соли 994 (384 ҳ.қ.) аз тарафи Зирӣ ибни Атия — асосгузори сулолаи Зиридиҳо ва берберии Магноса — бунёд шуд. Дар тӯли асрҳои миёна шаҳр борҳо байни сулолаҳои Магриби Ғарбӣ (Маринидҳо, Саъдиҳо, Алавиён) ва Усмониҳои Алҷазоир даст ба даст гузашт.[2]
Соли 1907 фаронсавиҳо аз Алҷазоир Уҷдаро забт карданд — ин нахустин шаҳри Марокаш буд, ки зери ҳукмронии Фаронса қарор гирифт ва панҷ соли пеш аз эълони протекторати расмии Фаронса (1912). Соли 1956 бо истиқлоли Марокаш Уҷда ба ҷумҳурии нав баргардид. Сарҳади бо Алҷазоир аз соли 1994 баста аст, ки ба иқтисоди шаҳр сахт зарар расонид.
Ҷуғрофия ва иқлим
[вироиш | вироиши манбаъ]Уҷда дар дашти доманакӯҳии шарқии Марокаш, дар маҳалли байни кӯҳҳои Бени-Сну ва Атласи Сахроӣ, дар баландии 470 метр воқеъ аст; иқлими он континенталии нимхушк мебошад.
Аҳолӣ
[вироиш | вироиши манбаъ]Аҳолии шаҳри Уҷда аз 494 ҳазор нафар буда, асосан арабҳо ва берберҳои Шарқи Магриб ҳастанд; шаҳр ҷамоаи бузурги муҳоҷирони сабиқи алҷазоирӣ-юҳудиро низ нигоҳ медорад.[2]
Иқтисод
[вироиш | вироиши манбаъ]Иқтисоди Уҷда таърихан бар тиҷорати корвонӣ бо Алҷазоир, кишоварзии чорводорӣ, маъдан (зеллис ва оҳан) ва саноати истеҳсолӣ асос меёфт. Бастани сарҳад аз 1994 ва ҳозир пайвасти роҳи оҳани Танҷер-Уҷда ба иқтисод сахт таъсир мерасонад.
Нақлиёт
[вироиш | вироиши манбаъ]Дар Уҷда Фурудгоҳи байналмилалии Уҷда-Ангод, истгоҳи роҳи оҳан (хатти Рабат-Фес-Уҷда, ниҳоии шарқии шабакаи роҳи оҳани Марокаш) ва шоҳроҳҳои калон амал мекунанд.
Фарҳанг ва маориф
[вироиш | вироиши манбаъ]Маркази таърихии Уҷда (Мадина) бо масҷиди ҷомеи асри XIII, дарвозаи Боб-Сидӣ-Аб-эл-Ваҳҳаб, мадрасаҳои таърихӣ ва бозорҳои анъанавӣ машҳур аст; дар наздикии шаҳр маҷмааи зиёратии Сидӣ-Якуб воқеъ аст.
