Фаррух Хоҷаев
Фаррух Хоҷаев | |
|---|---|
| Шаҳрвандӣ |
 Tajikistan |
| Ҷоизаҳо | ҷоизаи озмуни ороиши китоби Оғохон (1999) |
Фаррух Собирҷонович Хоҷаев (зод. 13 январи 1960, Душанбе — январи 2020, Душанбе) — рассоми маъруф, асосгузори санъати графикии муосири тоҷик, Раиси Иттифоқи рассомони Тоҷикистон (2012—2017).
Зиндагинома
[вироиш | вироиши манбаъ]Фаррух Хоҷаев 13 январи соли 1960 дар шаҳри Душанбе дар оилаи зиёӣ ба дунё омадааст. Падараш Собирҷон Хоҷаев, ходими намоёни фарҳанг ва роҳбари нашриётҳои «Ирфон» ва «Адиб» буд, ки дар тарбияи зеҳнии Фаррух нақши калон дошт.
Завқи баланд Фаррухро ба Коллеҷи ҷумҳуриявии рассомии ба номи Мирзораҳмат Олимов овард. Баъди хатми он, ӯ таҳсилро дар Донишкадаи давлатии полиграфии Украина (шаҳри Лвов) давом дода, онро соли 1988 бо ихтисоси рассоми график хатм намуд.[1]
Фаъолияти ҳунарӣ
[вироиш | вироиши манбаъ]Фаррух Хоҷаев фаъолияти меҳнатиашро дар нашриёти «Ирфон» ба ҳайси рассом оғоз карда, дар ороиши садҳо китоб саҳм гузоштааст. Ӯ рассоми бисёрпаҳлу буда, дар бахшҳои графика, кулолгарӣ, муҷассамасозӣ ва ҳайкалтарошӣ асарҳои нотакрор офаридааст.
Аз соли 2012 то 2017 вазифаи раиси Иттифоқи рассомони Тоҷикистонро бар дӯш дошт. Ба гуфтаи мутахассисон, ӯ дар даврае роҳбариро қабул кард, ки Иттифоқ пароканда ва аз фаъолият бозмонда буд. Хоҷаев тавонист дар як муддати кӯтоҳ нуфузи ин ниҳодро барқарор кунад ва намоишгоҳҳои байналмилалиро дар Маскав ва кишварҳои Осиёи Марказӣ созмон диҳад.[2]
Омӯзгорӣ ва мероси илмӣ
[вироиш | вироиши манбаъ]Фаррух Хоҷаев нахустин шуда дар Коллеҷи рассомӣ шуъбаи графика ва ороиши китобро таъсис дод. Дар солҳои охири умр ба ҳайси декани факултаи санъати тасвирии Донишкадаи давлатии санъати тасвирӣ ва дизайни Тоҷикистон фаъолият мекард. Ӯ профессори кафедраи графика ва миниатюра буд, ки баъди вафоташ ин кафедра ба номи ӯ гузошта шуд.
Эҷодиёт
[вироиш | вироиши манбаъ]Асарҳои ӯ бо омезиши сабки миниатюраи классикии шарқӣ ва санъати графикии муосири аврупоӣ фарқ мекунанд. Рассом Сабзалӣ Шарифов ӯро ҳамчун «пешрав» (авангард) ва соҳиби услуби хеле устувори эҷодӣ тавсиф кардааст.[3]
Асарҳои машҳури графикӣ ва мусаввараҳо:
- «Малика Клеопатра»
- «Даная»
- «Симурғ»
- «Уднавоз»
- «Шутури тиллоӣ»
- «Гули Наргис»
- «Интизорӣ» (2018)
Ӯ дар тасвири усули литография ва офорт маҳорати беназир дошт ва қисми зиёди асарҳояш дар сужаҳои мифологӣ (устура ва афсона) офарида шудаанд.
Ҷоизаҳо
[вироиш | вироиши манбаъ]- Грамотаи Биенналеи мамлакатҳои Осиёи Марказӣ (Тошканд, 1997).
- Мукофоти озмуни байналмилалии ороиши китоб аз ҷониби Бунёди Оғохон (1999).
Эзоҳ
[вироиш | вироиши манбаъ]- ↑ Намоиши мусаввараҳо бахшида ба ёдбуди рассоми тоҷик Фаррух Хоҷаев. dushanbetv.tj. 16 феврали 2026 санҷида шуд.
- ↑ «Муҳаббат ба зиндагӣ» — таҳти ин ном мусаввараҳои Фаррух Хоҷаев ба намоиш гузошта шуданд. khovar.tj. 16 феврали 2026 санҷида шуд.
- ↑ Сабзалӣ Шарифов: Иштибоҳи ислоҳнопазир. ddstdt.tj. 16 феврали 2026 санҷида шуд.(пайванди дастнорас)