Ҷаҳиш ба мӯҳтаво

(90482) Орк

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
(90482) Орк
Иктишоф
Кашшоф Michael E. Brown[d][1], Chadwick Trujillo[d][1] ва David L. Rabinowitz[d][1]
Таърихи кашф 17 феврали 2004
Мушаххасоти мадорӣ
Перигелий 30,173511545766 ± 0,00062604 воҳиди нуҷумӣ[2]
Афелий 7 190 720 850 936,9 м
Нимқутри бузург (a) 5 860 382 531 255,9 м[3]
Хуруҷ аз маркази мадорӣ (e) 0,22618
Давраи тановуби мадорӣ 245,19 сол
Аносири мадории Кеплерӣ (i) 20,573 ± 0,001 °
Долгота восходящего узла (Ω) 4,7 рад
Аргумент перицентра (ω) 1,3 рад
Радифи Офтоб
Радифҳо Vanth[d]
Мушаххасоти физикӣ
Масса (m) 6,348 ± 0,019 Eg[4]
Иттилоот дар Викидода

Orcus (пайдоиши сайёраи хурд: 90482 Orcus) сайёраи камар аст, ки дар камарбанди Куйпер ҷойгир буда, як моҳаи калон Вант дорад.[5] Он диаметри тахминии Шаблон:Конверт дорад, ки бо Системаи Офтоби дарунӣ сайёраи камхар Ceres муқоиса карда мешавад. Сатҳи Orcus нисбатан равшан буда, албедо ба 23 фоиз мерасад, рангаш бетараф ва аз яхи об бой аст. Ях асосан дар шакли кристаллӣ мавҷуд аст, ки он метавонад бо фаъолияти гузаштаи криоволканӣ алоқаманд бошад. Дар сатҳи он пайвастагиҳои дигар ба монанди метан ё аммиак низ мавҷуданд. Оркусро астрономҳои амрикоӣ Майкл Браун, Чад Трухильо ва Дэвид Рабиновиц 17 феврали соли 2004 кашф карданд.

Оркус плютино, ҷисми транс-нептунӣ аст, ки дар резонанси мадорӣ бо гиганти ях Нептун ба андозаи 2:3 резонанси орбиталӣ баста шуда, дар атрофи Офтоб ба ҳар се гардиши Нептун ду гардиш мекунад.[6] Ин ба Плутон монанд аст, ба истиснои он ки марҳилаи мадори Оркус муқобили орбитаи Плутон аст: Оркус дар афелион қарор дорад (ба наздикӣ дар соли 2019) тақрибан вақте ки Плутон дар перигелион қарор дорад (охирин дар верса 19) ва баръакс.[7] Оркус пас аз худи Плутон дуввумин плутинои маъруф аст. Перигелиони мадори Оркус аз мадори Плутон тақрибан 120° аст, дар ҳоле ки эксцентриситетҳо ва майлҳо ба ҳам монанданд. Аз сабаби ин монандӣ ва тазодҳо, дар баробари моҳи бузурги он Вант, ки мумкин аст бо моҳи бузурги Плутон Харон муқоиса карда шавад, Оркус номи "зидди Плутон шудааст."[8] Ин дар интихоби номи он баррасиҳои асосӣ буд, зеро худо Оркус муодили Румӣ/этрускӣ муодили румӣ/юнонӣ Плутон буд.[8]

  1. 1 2 3 Minor Planet Center database (ингл.)
  2. JPL Small-Body Database
  3. https://www.minorplanetcenter.net/db_search/show_object?object_id=90482
  4. W.M. Grundy, K.S. Noll, H.G. Roe, M.W. Buie, S.B. Porter, A.H. Parker, Nesvorný D., H.F. Levison, S.D. Benecchi, D.C. Stephens et al. Mutual Orbit Orientations of Transneptunian Binaries (ингл.) // Icarus / P. NicholsonElsevier, 2019. — Vol. 334. — P. 62—78. — ISSN 0019-1035; 1090-2643doi:10.1016/J.ICARUS.2019.03.035
  5. Хатои ёдкард: Барчасби <ref> ғайримиҷоз; матне барои ёдкардҳо бо номи "Grundy-orbits" ворид нашудааст
  6. Хатои ёдкард: Барчасби <ref> ғайримиҷоз; матне барои ёдкардҳо бо номи "Buie" ворид нашудааст
  7. Хатои ёдкард: Барчасби <ref> ғайримиҷоз; матне барои ёдкардҳо бо номи "MPC2004-D15" ворид нашудааст
  8. 1 2 Хатои ёдкард: Барчасби <ref> ғайримиҷоз; матне барои ёдкардҳо бо номи "MBP" ворид нашудааст