Муҳаммадризо Паҳлавӣ

Аз Википедиа
Ҷаҳиш ба: новбари, Ҷустуҷӯи
Шоҳаншоҳи Эрон

Муҳаммадризо Паҳлавӣ(1919 Теҳрон - 1980 Қоҳира) - шоҳи охирини Эрон\ аз сулолаи Паҳлавӣ. Унвони пуррааш Аълоҳазрат Шоҳаншоҳ Ориёмеҳр(пешинааш Бузургартишгарон ё Оголоти Хамоюн). Дар замони ҳукмронии Мухаммадризо ғарбикунонии Эрон зиёд шудан мегирифт, қадамхо ба сӯи ҳуқуқҳои занҳо баробар шуд, ки ин вазъи номусоидии мусулмонони шиамазҳаб мегардид. Ӯ алокахояшро бо анъанахои исломи кандан мехост хатто солшумории хичриро каме вакт ба солшумори аз замони Ҳахоманишиён 2595 соли шоҳаншоҳи эълон карда буд, баъд маҷбур шуд ки ин навовариро барҳам диҳад. Инқилоби исломии соли 1979 ҳокимияти шоҳаншоҳиро сарнагун мекунад ва шоҳ маҷбур мешавад ватанро тарк карда дар бадарғагӣ зиндагони кунад ва соли дигараш вафот мекунад, бар сари давлат пойдеворони исломи бо сарварии Оятулло Ҳомайни омада дар инқилоб ғалаба мекунад ва давлати наве бо номи Ҷумҳурии Исломии Эрон ташкил меёбад.

Шарҳи ҳол

  • Мухаммадризо Паҳлавӣ 26-уми октябри соли 1919 дар шаҳри Теҳрон дар оилаи полковник Ризо-хон ки он вақт сардори бригадаи казармии Форс, баъдтар вазири мудофиа ва Сарфармондеҳи қувваҳои олии мамлакат буд таваллуд шуд.
  • * Дар соли 1925 Ризо-хон Аҳмадшоҳи Каҷориро фурӯ нишонд ва худаш ба сари қудрат омада ба сулолаи худ насаби Паҳлавӣ номгузорӣ кард.
  • Солҳои 1925-1930 Мухаммадризо Паҳлавӣ дар бахши кадетии Форс, баъдтар дар мактаб-пансиони Institut le Rosey дар Шветсария, сол 1936-1938 дар омӯзишгоҳи офитсерии Теҳрон таҳсили илм карда буд.

Ҷанги дуюми ҷаҳони ва оғози ҳукмронӣ

  • Моҳи сентябри соли 1941 баъд аз ишғоли Эрон аз тарафи сарбозони Руссия ва Англия ва бадарғагии падараш Мухаммадризо Паҳлавӣ шоҳаншоҳи Эрон эълон мешавад ва хоҳиши ҳамкорӣ бо Англия ва ИҶШС мекунад ва соли 1942 бо ин мамлакатҳо шартномаи сулҳ мебандад. 9 сентябри соли 1943 шоҳ бо қарори худ бо Германияи фашистӣ ҷанг эълон мекунад. Соли 1946 сарбозони Шӯравӣ аз шимоли Эрон бароварда шуданд.
  • Шоҳ ба идора кардани давлат таҷрибаи бойе надошт ва ҳукумат дар дасти парлумон буд.
  • 4-уми феврали соли 1949 ҳангоми ташриф ба Донишгоҳи Теҳрон ба шоҳ аз тарафи Фахр-Арай амали суиқасд анҷом дода шуд. Шоҳ каме рӯяш ярадор шуда буд Фахр-Арайро баъд дар ҷояш мепарронанд. Дар Эрон ҳолати фавқулодда эълон шуда буд ҳамон одамкуше, ки ба ҷони шоҳ амали куштор анҷом дода буд ҳизбе ки ӯ аъзояш буд ғайриқонуни эълон карда буданд.
  • Мухаммадризо Пахлави 16 январи соли 1979 аз сабабе, ки дар мамлакат тазохуротхо норозигихо нисбати хукукмати шохи авч гирифта буданд шох мамлакатро тарк мекунад. Аввал у ба Миср меравад бо президенти Миср Анвар Содот мехмон мешавад. Баъд ба Марокко рафта сипас ба Панама, Мексика ки дар он чо бо намояндаи Британияи Кабир мулокот оид ба дар Англия зисту зиндагони кардан хизмат мепурсад вале сарвазири хамонвактаи Англия Маргарет Тетчэр нисбати у ба маликаи Англия бадгуи мекунад. Баъдтар ба ИМА омада худро табобат мекунад, ки ин ба боз хам баланд шудани авчи зиддишохи дар Эрон гардида Сафорати ИМА дар Техронро ба мухосира мегиранд, ки онхоро то 444 руз нигох медоранд баъд бо созишномаи Алжир озод мекунанд. Шох ба Кохира омада аз сабаби бемориаш 27 июли соли 1980 вафот мекунад ва уро дар масчиди "Ал-Рифои"-и ш. Кохира дафн мекунанд.

fa.wikipedia.org/wiki//точгузории Мухаммадризо пахлавиتاجگذاری_محمدرضا_پهلوی

  • Bulleted list item