Абӯлаббоси Сарахсӣ

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Jump to navigation Jump to search
Абӯлаббоси Сарахсӣ
ибни Марвони Сарахсӣ
Санаи таваллуд

820

Зодгоҳ

Сарахс

Санаи марг

899

Касб(ҳо)

мусиқишинос,олим

Абӯлаббоси Сарахсӣ (ибни Марвони Сарахсӣ; 820 - 899) — олим, мусиқишиноси форс-тоҷик.

Зиндагинома[вироиш]

Асосҳои илмҳои замонаашро дар зодгоҳаш аз падараш омӯхт. Абулаббос аз овони ҷавонӣ ба омӯхтани илмҳои риёзӣ, шеър ва мусиқӣ машғул шуда, заминаҳои амалӣ ва назариявии мусиқиро аз донандагони мусиқӣ (Алии Бармакӣ, Муҳаммади Мадинӣ) таълим гирифт. ӯ ба марказҳои фарҳангии хилофат – Бағдод, Димишқ, Басра сафар намуда, муддате дар фарҳангистони ҳунари Бағдод аз асосҳои назариявии мусиқӣ дарс дод. Муаллифи «Китоб-ул-ағонӣ» Абулфараҷи Исфафаҳонӣ ва дигарон аз ӯ илми мусиқӣ омӯхтаанд. Абулаббос охири умр ба Бухоро омада, дар мадрасаҳо аз илмҳои дақиқ ва дуниявӣ дарс медод. ӯ оид ба мусиқӣ рисолаҳои «Китоб-ул-мадхал-ил-илм-ал-мусиқӣ», «Китоб-ут-тараннум», «Китоб-ул-мусиқӣ ва-ш-шеър» тасниф кардааст. Ба гуфтаи Ибни Абуусайба («Уйюн-ул-анбаъ») Абулаббос дар рушди мусиқии назариявии Мовароуннаҳр, Хуросон, эҷоди асарҳои Форобӣ, Ибни Сино, Ибни Зайла ва дигарон таъсири назаррас доштааст.

Адабиёт[вироиш]

  • Баркашлӣ М. Мусиқии Форобӣ. – Теҳрон, 1350;
  • Раҷабзода А. Мусиқӣ дар тамаддуни Сомониён. – Душанбе, 2000.
  • Раҷабов А., Суннат ва навоварӣ дар тамаддуни мксиқии замони Рӯдакӣ, Д., 2008;
  • Донишномаи Шашмақом, Д., 2009.

Сарчашма[вироиш]

Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] / сармуҳаррир  А. Қурбонов. — Д. : СИЭМТ, 2011—2017.