Ноҳияи Ӯзган

Ноҳияи Ӯзган
Ноҳияи Ӯзган
	қирғ. Өзгөн району
Парчам	Нишон
Кишвар	Қирғизистон
Тобеъи	Вилояти Ӯш
Шомили	1 шаҳри тобеи ноҳия ва 19 ҳавзаи деҳот
Маркази маъмурӣ	Ӯзканд
Таърих ва ҷуғрофиё
Таърихи таъсис	24 декабри 1928
Масоҳат	3400 км²
Вақти минтақавӣ	UTC+6:00
Аҳолӣ
Аҳолӣ	290 827 нафар (2023)
Миллият	ӯзбекҳо (22,2%), қирғизҳо (73,8%), туркҳо (3,1%)
Мазҳаб	мусулмонон
Забони расмӣ	қирғизӣ
	Парвандаҳо дар Викианбор

Ноҳияи Ӯзган (қирғ. Өзгөн району) — воҳиди маъмурии вилояти Ӯши Қирғизистон аст. Маркази маъмурӣ — шаҳри Ӯзган.

Таърих

Ноҳия 24 декабри соли 1928 бо қарори махсуси Президиуми Комиҷроияи Марказии Ҷумҳурии Мухтори Шӯравии Сотсиалистии Қирғизистон ташкил карда шудааст.

26 феврали соли 1943 8 деҳшӯрои ноҳияи Ӯзган ба ҳайати ноҳияи нави Мирзо-ака^[2] дода шуд.

29 октябри соли 1958 ба ҳайати он маҳалҳои ахолинишин ва қаламрави ноҳияи барҳам додашудаи Мирзо-ака дохил карда шуданд. 26 ноябри соли 1959 ноҳияи Куршаб ба нозияи Ӯзган ҳамроҳ карда шуд.

Масоҳаташ — 3400 км².

Асоси иқтисодиёт хоҷагии қишлоқ мебошад.

Аҳолӣ

Тибқи барӯйхатгирии Қирғизистон дар соли 2009, шумораи аҳолии ноҳия 228,114 нафар буд, аз ҷумла:

қирғизҳо – 168277 нафар ё 73,8%,
ӯзбекҳо — 50666 нафар ё 22,2%,
туркҳо — 7210 нафар ё 3,1%,
русҳо — 707 нафар ё 0,3%,
уйғурҳо – 595 нафар ё 0,3%.

Тақсимоти маъмурӣ

Ба ҳайати ноҳия 1 шаҳри дорои аҳамияти вилоятӣ – Ӯзган ва 19 ҷамоати деҳот (ҳавзадеҳот) шомиланд, ки дар онҳо 107 маҳаллаи аҳолинишин ҷойгир аст^[3]:

шаҳри тобеи ноҳия — Ӯзган;
19 ҷамоати деҳот:

Ҷамоати деҳоти Оқ-Ҷар: д. Оқ-Ҷар (марказ), Қақир, Семизкӯл, Болшевик;
Ҷамоати деҳоти Олтин-Булоқ: д. Олтин-Булоқ (марказ), Чечебой, Тош-Башот, Сасиқ-Булоқ, Қаро-Батқоқ, Кандава;
Ҷамоати деҳоти Бош-Теппа: д. Кенгаш (марказ), Янги-Йӯл, Қӯш-Қӯрғон, Қизил-Хирмон, Қашқа-Терак;
Ҷамоати деҳоти Дӯнг-Булоқ: д. Бахмал (марказ), Бобош-Уулу, Бӯксӯ-Йӯл, Янгиобод, Дӯнг-Булоқ, Қаро-Дарё, Мичурин, Ӯзгӯруш, Тӯӯлӯс, Чимбой;
Ҷамоати деҳоти Ҷалпак-Тош: д. Қурбу-Тош (марказ), Оқ-Терак, Карл Маркс, Киров, Қисиқ-Олма, Туз-Бел, Учкаптал, Қаро-Тариқ, Олча-Башот, Буз-Ала;
Ҷамоати деҳоти Ҷилондӣ: д. Ҷилондӣ (марказ), Калта, Красний Маяк, Прогресс, Яссӣ, Ботомойноқ;
Ҷамоати деҳоти Ҷазӣ: д. Қаро-Деҳқон (марказ), Қизил-Деҳқон, Ҷеренчӣ, Ҷазӣ;
Ҷамоати деҳоти Заргар: д. Тосой (марказ), Аюу, Янги-Овул, Заргар, Қайрат, Қутурған, Ничке-Сой, Токтуғул;
Ҷамоати деҳоти Ийри-Сув: д. Ҷийда (марказ), Оқ-Терек, Ҷангактӣ, Қаро-Колот, Корс-Эттӣ, Қирғизистон, Ӯрқазған;
Ҷамоати деҳоти Қара-Тош: д. Ийрек (марказ), Қӯрғон, Ункур, Интимоқ, Элчибек;
Ҷамоати деҳоти Қаравул: д. Қаравул (марказ), Ҷан-Шоро, Мирзо-Ариқ, Ӯрта-Ариқ, Шералӣ;
Ҷамоати деҳоти Кӯлдук: д. Шамол-Терак (марказ), Чалк-Ӯйда;
Ҷамоати деҳоти Куршаб: д. Куршаб (марказ), Эрдик, Шағим;
Ҷамоати деҳоти Қизил-Октябр: д. Старая Покровка (марказ), Олға, Беш-Абишка, Гузар, Қӯчқор-Ота, Кремл, Қуршоб, Қизил-Октябр, Қизил-Сангир, Интимоқ;
Ҷамоати деҳоти Қизил-Тоо: д. Қизил-Тоо (марказ), Донуз-Тоо, Оқ-Қия, Карчабек, Эркин-Тоо;
Ҷамоати деҳоти Мирзо-Ака: д. Мирзо-Ака (марказ), Адир, Бобур;
Ҷамоати деҳоти Саломалик: д. Саломалик (марказ), Оқ-Терак, Ара-Кӯл, Қӯшэтер, Қизил-Байрақ, Қизил-Чорбо, 15 Ёш;
Ҷамоати деҳоти Тӯрт-Кӯл: д. Шӯро-Бошот (марказ), Она-Қизил, Бӯстон, Қиймил, Макаренко;
Ҷамоати деҳоти Чангет: д. Чангет (марказ), Ӯстурув

Эзоҳ

↑ ^1.0 ^1.1 https://web.archive.org/web/20110810173811/http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%9E%D1%88%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf
↑ Информационные сообщения : [арх. 5 Декабри 2021] // Ведомости Верховного Совета СССР. — 1943. — № 20 (226). — С. 2.
↑ Государственный классификатор системы обозначений объектов административно-территориальных и территориальных единиц (СОАТЕ), 29.04.2023г., стр.55. 14 августи 2023 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 5 июли 2023.

[_29cf34a104289f73-1] 1.0 ^1.1 https://web.archive.org/web/20110810173811/http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%9E%D1%88%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf

[2] Информационные сообщения : [арх. 5 Декабри 2021] // Ведомости Верховного Совета СССР. — 1943. — № 20 (226). — С. 2.

[СОАТЕ_2023-3] Государственный классификатор системы обозначений объектов административно-территориальных и территориальных единиц (СОАТЕ), 29.04.2023г., стр.55. 14 августи 2023 санҷида шуд. Баргирифта аз сарчашмаи аввал 5 июли 2023.

[2]

[3]

Маҳалҳои аҳолинишини ноҳияи Ӯзган
Марказ	Ӯзканд
Ҳавзаи деҳоти Оқ-Ҷар	Оқ-Ҷар , Қақир, Семизкӯл, Болшевик;
Ҳавзаи деҳоти Олтин-Булоқ	Олтин-Булоқ , Чечебой, Тош-Башот, Сасиқ-Булоқ, Қаро-Батқоқ, Кандава;
Ҳавзаи деҳоти Бош-Теппа	Кенгаш , Янги-Йӯл, Қӯш-Қӯрғон, Қизил-Хирмон, Қашқа-Терак;
Ҳавзаи деҳоти Дӯнг-Булоқ	Бахмал , Бобош-Уулу, Бӯксӯ-Йӯл, Янгиобод, Дӯнг-Булоқ, Қаро-Дарё, Мичурин, Ӯзгӯруш, Тӯӯлӯс, Чимбой;
Ҳавзаи деҳоти Ҷалпак-Тош	Қурбу-Тош , Оқ-Терак, Карл Маркс, Киров, Қисиқ-Олма, Туз-Бел, Учкаптал, Қаро-Тариқ, Олча-Башот, Буз-Ала;
Ҳавзаи деҳоти Ҷилондӣ	Ҷилондӣ , Калта, Красний Маяк, Прогресс, Яссӣ, Ботомойноқ;
Ҳавзаи деҳоти Ҷазӣ	Қаро-Деҳқон , Қизил-Деҳқон, Ҷеренчӣ, Ҷазӣ;
Ҳавзаи деҳоти Заргар	Тосой , Аюу, Янги-Овул, Заргар, Қайрат, Қутурған, Ничке-Сой, Токтуғул;
Ҳавзаи деҳоти Ийри-Сув	Ҷийда , Оқ-Терек, Ҷангактӣ, Қаро-Колот, Корс-Эттӣ, Қирғизистон, Ӯрқазған;
Ҳавзаи деҳоти Қаро-Тош	Ийрек , Қӯрғон, Ункур, Интимоқ, Элчибек;
Ҳавзаи деҳоти Қаравул	Қаравул , Ҷан-Шоро, Мирзо-Ариқ, Ӯрта-Ариқ, Шералӣ;
Ҳавзаи деҳоти Кӯлдук	Шамол-Терак , Чалк-Ӯйда;
Ҳавзаи деҳоти Куршаб	Куршаб , Эрдик, Шағим;
Ҳавзаи деҳоти Қизил-Октябр	Старая Покровка , Олға, Беш-Абишка, Гузар, Қӯчқор-Ота, Кремл, Қуршоб, Қизил-Октябр, Қизил-Сангир, Интимоқ;
Ҳавзаи деҳоти Қизил-Тоо	Қизил-Тоо , Донуз-Тоо, Оқ-Қия, Карчабек, Эркин-Тоо;
Ҳавзаи деҳоти Мирзо-Ака	Мирзо-Ака , Адир, Бобур;
Ҳавзаи деҳоти Саломалик	Саломалик , Оқ-Терак, Ара-Кӯл, Қӯшэтер, Қизил-Байрақ, Қизил-Чорбо, 15 Ёш;
Ҳавзаи деҳоти Тӯрт-Кӯл	Шӯро-Бошот , Она-Қизил, Бӯстон, Қиймил, Макаренко;
Ҳавзаи деҳоти Чангет	Чангет , Ӯстурув