Экскаватор

Экскаватор (англ. excavator, аз to excavate "гирифтани хок") — мошини худгарди заминкаши барои истихроҷ ва кӯчонидани хоки мулоим, санги кӯҳӣ ва ғайра.

Таърих

Идеяи сохтани мошинҳои заминканӣ ба Леонардо да Винчи тааллуқ дорад, ки дар аввали асри XVI схемаи экскаватор-драглайнро пешниҳод кард. Экскаватор навъи маъмултарини мошинҳои боркаши заминкавӣ мебошад, ки дар конҳои кушоди маъданҳои фоиданок истифода мешаванд.

Таснифи мошин

Мувофиқи принсипи кор, экскаваторҳо ба мошинҳои даврӣ ( экскаватори яксатилӣ, экскаватори драглайнӣ, экскаватори гидравликӣ ) ва мошинҳои пайваста (экскаватори бисёрсатилӣ, экскаватори гардишӣ, экскаватори фрезерӣ ) тақсим мешаванд.

Аз нигоҳи сохторӣ, экскаваторҳо аз таҷҳизоти корӣ, ҳаракаткунанда, пурқувват, механизмҳои гардонанда ва идоракунии онҳо, таҷҳизоти ёрирасон, платформа бо чаҳорчӯба, сохтори болоӣ ва кузов иборатанд.

Мувофиқи мақсади амалиётӣ ва намуди кор, намудҳои мавҷудаи экскаваторҳо ба карьер, кушода, истихроҷи маъдан, сохтмон ва ғайра тасниф карда мешаванд;

Гурӯҳбандӣ

Вобаста ба қисматҳои ҳаракаткунанда

тасмачарх;
чархӣ;
қадамӣ;
релсӣ;
шинокунанда;
чархию тасмачархӣ;

Вобаста ба навъи муҳаррик

якмуаррика;
бисёрмуҳаррика.

Аз рӯи намуди таҷҳизоти корӣ

ростбел ва чапбел;
драглайн;
грейфер;
бисёрбела.

Аз рӯи намуди таҷҳизоти давидан — тасмачархдор, пиёдагард, пневматикӣ ва релсӣ, шинокунанда;

Аз рӯи намуди таҷҳизоти барқӣ — барқӣ, дизелӣ, гидравликӣ, омехта.

Намудҳо

Экскаваторҳои конӣ-белҳо
Экскаватори бурҷӣ
Экскаватори гидравликӣ
Драглайн
Экскаватори ротории компакт
Экскаватори хазанда
Экскаватори яксатилӣ
Экскаватори чархзананда
Экскаватори фрезерӣ
Заминковак

Давраи кофтуков

Давраи кофтуков — маҷмӯа ва пайдарпайии амалиётҳое, ки экскаватори даврӣ ҳангоми истихроҷ ва бор кардани массаи санг иҷро мекунад: кофтан (кофтан) ба рӯи замин, гардонидани мошин ба самти мошин, холӣ кардани сатил ва гардонидани мошин ба сӯи рӯи замин барои оғози давраи навбатӣ.