Забони йокангиву-саамӣ

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Jump to navigation Jump to search
Забони йокангиву-саамӣ
Номи қавмӣ Хатои Lua: expandTemplate: template "lang-sjt" does not exist.
Кишварҳо
Шумораи умумии гӯишварон
Вазъ дар зери хатари нестшавӣ[d][5]
Таснифот
Uralic languages[d]
Finno-Permic languages[d]
Finno-Volgaic languages[d]
Finno-Samic languages[d]
Sami languages[d]
Eastern Sami languages[d]
Забони йокангиву-саамӣ
Хат Алифбои лотинӣ ва алифбои сирилик
Коди забонӣ
ISO 639-1
ISO 639-2 smi
ISO 639-3 sjt
Atlas of the World’s Languages in Danger 416
Ethnologue sjt
Linguasphere 41-AAB-bc
ELCat 3566
IETF sjt
Glottolog ters1235
Ниг. низ: Лоиҳа:Забоншиносӣ

Забони йокангӣ-саамӣ, ё забони терӣ-саамӣ – яке аз шарқитарин забонҳои саамӣ мебошад. Дар қисмати шимолу шарқии нимҷазираи Кола паҳн шудааст.

Шумораи этникии саамаҳои тер тақрибан сад нафарро ташкил медиҳад; шумораи гӯяндагони забон бошад, хеле камтар аст – дар соли 2004 чунин одамон танҳо даҳ нафар буданд, дар соли 2010 – танҳо ду нафар.

Таърих[вироиш]

Лаҳҷаҳои саамӣ дар Русия:██ Терский (йоканьгский)

Аввалин маълумот дар бораи забонҳои саамӣ ба забонҳои терӣ-саамӣ алоқаманд аст. Ин луғати кӯтоҳи терӣ-саамӣ мебошад, ки онро соли 1557 аз ҷониби сайёҳи англис Стивен Барроу навишта шудааст ва Ричард Гаклуйт дар китоби машҳури худ Travels Book (1589) нашр кардааст [6].

Дар охири асри 19, дар қисми шарқии нимҷазираи Кола, шаш деҳаи терӣ-саамӣ мавҷуд буданд, ки тақрибан 450 нафар аҳолӣ доштанд. Дар ҳоли ҳозир, дар ин минтақа танҳо 100 саами этникӣ боқӣ мондааст, ки аз он чанд нафар калонсолон бо забони модарии худ ҳарф мезананд ва боқимонда бошанд ба забони русӣ гузаштаанд.

Ин вазъ қисман аз тағир ёфтани тарзи ҳаёти анъанавии саамиён, алалхусус коллективонидан ва кӯчонидани калонтарин деҳаи саамӣ, Иоканга ба маҳалли аҳолинишини Гремиха вобаста аст.

Забони терӣ-самӣ скрипти стандартикунонидашуда надорад ва дар он таълим дода намешавад. Забон хуб омӯхта нашудааст – тавсифи пурраи грамматика вуҷуд надорад, гарчанде ки сабтҳои аудиоӣ ва матнҳо мавҷуданд.

Эзоҳ[вироиш]

Хатои ёдкард: <ref> tag with name "Lewis" defined in <references> is not used in prior text.

Истинодҳо[вироиш]