Аҳмадобод

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Ҷаҳиш ба: новбари, Ҷустуҷӯи
Шаҳр
Аҳмадобод
гуҷаротӣ અમદાવાદ
англ. Ahmedabad
Ahmedabad montage new1.png
Кишвар

Ҳиндустон

Иёлат

Гуҷарот

Координатаҳо

23°02′00″ а. шим. 72°37′00″ т. ш.HGЯO

Шаҳрдор

Gautam Shah[d][1]

Номҳои пешина

Ашавал

Масоҳат

1300 км²

Аҳолӣ

5 570 585 нафар (2011)

Ҳайати миллӣ

Гуҷаротӣ

Вақти минтақавӣ

UTC+5:30

Коди телефон

+91 79

Нишонаҳои почта

GJ-1

Сайти расмӣ

egovamc.com

Нишон додан/Пинҳон кардани харита
Аҳмадобод дар харитаи
Аҳмадобод
Аҳмадобод

Аҳмадобóд (форс. أحمداباد‎; гуҷаротӣ અમદાવાદAmdāvād, англ. Ahmedabad, ҳиндӣ: अहमदाबादAhmadābād) — шаҳр дар ғарби Ҳиндустон, дар соҳили дарёи Сабармати. Маркази маъмурии музофоти Аҳмадободи иёлати Гуҷарот.

Аҳолӣ[вироиш]

Тағйирёбии шумораи аҳолӣ[2][3][4]

Иқтисод[вироиш]

Минтақаи муҳимми нақлиётӣ. Яке аз марказҳои муҳимми саноат, тиҷорат, молия, илм ва технологияи мамлакат. Дар Аҳмадобод ва атрофи он (Асар, Сараспур ва ғайра) корхонаҳои саноати кимиё, хӯрокворӣ, коркарди филиззот, чармгарӣ фаъолият доранд. Дуюмин маркази бузурги саноати бофандагии Ҳиндустон (баъди Мумбай). Маҳсулоти косибиаш: кундал, шоҳӣ, маснуоти заргарӣ, кан­дакорӣ дар чӯб ва устухони фил. Донишгоҳ, донишкадаҳои дизайн ва менеҷмент, осорхона дорад.

Таърих[вироиш]

Аҳмадободро соли 1411 султони Гуҷарот Аҳмадшоҳ (аз сулолаи Музаффариён) пойтахти худ қарор дода, ба он номи хешро гузошт (номи пешинааш Ашавал ва дертар Карнавати буд). Маҳмуд Бегад, набераи Аҳмадшоҳ соли 1487 Аҳмадободро бо девори даҳҳазорметрӣ қалъабандӣ кард (он 12 дарвоза, 189 бурҷи мудофиавӣ, 6 ҳазор тиркаш дошт).

Дар давраи давлатдории сулолаи Ғуриён, бахусус, ҳангоми ҳукмронӣ Султон Алоуддин Ҳусайни Ғурӣ (1149–1161) ва додарзодааш Ғиёсуддин Муҳаммад (1163–1203) фатҳи сарзамини Ҳинд оғоз ёфта, минтақаҳои Панҷобу Лоҳур ва қисмати шимолии Ҳиндустон ба фарҳангу забони тоҷикӣ роҳ кушода, дар шаҳрсозию услуби меъморӣ ҳунармандони қаламрави Ғазнину Ғур саҳм гузоштанд. Дар давраи давлатдории Темуриёни Ҳинд, ки забони форсӣ дар тӯли 300 сол ҳамчун забони давлатӣ корбаст мешуд, ҳавзаи илмию адабӣ ва фарҳангӣ ташаккул ёфт. Бахусус, ҳангоми ислоҳоти Акбаршоҳ (1556–1605), Шоҳҷаҳон (1627–1658) ва Аврангзеб (1658–1707) Аҳмадобод ба авҷи тараққиёти худ расида, барои густариши дини ислом даҳҳо масҷиду мадрасаи хурду бузург ва мақбараҳо бунёд гардиданд. Аз ҷумла, дар аҳди Темуриёни Ҳинд дар Аҳмадобод заминаҳои пешрафти забон ва адаби форсӣ гузошта шуд, ки барои рушду нумӯи илму фарҳанг дар ҳавзаи Ганг ва нимқораи Ҳинд мусоидат намуд.

Ёдгориҳои таърихӣ[вироиш]

Аз ёдгорҳои таърихӣ Қалъаи Бадра (соли 1411), Дарвозаи Тин (соли 1425) побарҷост. Баробари услуби меъмории гуҷаротӣ дар Аҳмадобод масҷиду мақбара ва коху кӯшкҳои зиёде мавҷуданд, ки бо услуби меъморӣ ва санъати ороишии шаҳрҳои тоҷикнишин қаробат доранд. Масалан, Масҷиди Ҷомеъ ( бунёдаш соли 1424), Масҷиди Сидисаид (1515) ва Масҷиди Ранисипри (соли 1514) бо мақбараи муҳташам, пештоқ, гунбад ва сутунҳои кандакорӣ бо усули иморатсозии ҳунармандони шаҳрҳои Самарқанд, Бухоро, Тирмиз ва Балх қаробат дорад.

Дар Аҳмадобод дар соҳили дарёи Сабармати ашрам (бошишгоҳ)-и Маҳатма Ганди воқеъ аст, ки онро мардум зиёрат мекунанд.

Эзоҳ[вироиш]

Адабиёт[вироиш]

  • Искусство стран и народов мира. Т. 2, М., 1965; ЭСТ. Ҷ. 2, Д., 1980;
  • Бонгард – Левин Г.М. Ильин Г.Ф. Индия в древности. М., 1985;
  • Гусева Н.Р. Многоликая Индия. М., 1987;
  • Новая российская энциклопедия. Т. 2, М., 2005.

Сарчашма[вироиш]

Энсиклопедияи Миллии Тоҷик Мақола дар асоси маводи Энсиклопедияи Миллии Тоҷик навишта шудааст.