Куруши Кабир

Аз Википедиа
Ҷаҳиш ба: новбари, Ҷустуҷӯи
کورش کبیر
Куруши Кабир
Cyrus tomb.jpg
Зодрӯз номаълум
Зодгоҳ Посаргод(Форс)
Даргузашт 530 то милод
Вазифа шоҳи сулолаи Ҳахоманишиён

Куруши Кабир (Хатти ниёгон: کورش کبیر) (соли таваллуд номаълум - вафот 530 то милод) асосгузор ва шоҳи (559 - 530) сулолаи Ҳахоманишиён. Номи дигари Куруш - Кири II (заб. юнонӣ).

Ба сари қудрат омадани Куруш[вироиш]

Соли 558 то милод чун сарвари қабилаҳои форс бар зидди шоҳи Мод Астиаг қиём кард. Соли 550 то милод Модро фатҳ намуда, шоҳи онро асир гирифт. Вай дар баробари унвони подшоҳи Форс унвони подшоҳи Мидиро ҳам соҳиб шуд. Астиаг ҳокими музофоти Гиркания таъин карда шуд. Куруши II ба яке аз духтарони Астиаг хонадор шуд. Дар баробари форсҳо модҳо низ баробарҳуқуқ буданд.

Футуҳоти Куруши II дар Осиёи Миёна[вироиш]

Натиҷаҳои давраи аввали фаъолияти Куруши II ин буд, ки Ҳахоманишиён ба иқтидори бузурге соҳиб гардид. Пас аз фатҳи Лидия (547-546 то м.), кишвари Бобулро (Вавилон - заб. лотинӣ),забт намудааст. Аввалин Эъломияи Ҳуқуқи Башарро Куруши Кабир соли 539 т.м. баъди ишғоли Бобул эълон кардааст.(Устувонаи Куруш)

Метавон тахмин кард, ки ба Куруши II фатҳи Порт, Бохтар, Хоразм, Суғд ва кадом як қисмати сакоиҳо, яќинан сакоиҳои ҳавмаварга, муяссар гардидааст. Бунёди шаҳри Кирополро ба Куруш нисбат медиҳанд, яъне то Фарғона расидани ҳудуди Давлати Ҳахоманиширо тасдиқ мекунанд. [1]

Куруш ва Томирис[вироиш]

Дар соли 539 пеш аз милод Куруши II Бобулро сарнагун карда ба ќасди истилои Миср афтод. Аммо вазъияти сарњади шимолу шарќии давлат, яъне Осиёи Миёна ўро доимо ба ташвиш андохта, ба сафари Миср монеъ мешуд. Нињоят ў дубора ба сўи Осиёи Миёна ҳаракат кард, то хавфи аrибгоҳи худро бартараф намояд. Куруш дар садади торумор кардани бодиянишинони муќтадири Осиёи Миёна худ ба набарди зидди онҳо мерафт.

Он ваќт ҳукмрони сакоиҳо (масагетҳо - юнони) Томирис буд. Вай бо вуҷуди зан буданаш, бар хилофи чашмдошт, аз ҳамлаи душман наҳаросид. Малика Томирис Курушро бо ҳила аз дунболи худ ба тангнои кӯҳ кашид, ки пешакӣ дар камарҳои он сарбозони худро ба камин нишонда буд. Томирис дар ин ҷо қӯшуни 200 000-нафараи форсро ҳамроҳи подшоҳашон маҳв намуд. Малика амр кард, ки сари буридаи Курушро ба машки бо хуни одамӣ пуркардашуда андозанд ва худ бо чунин суханон бераҳмии ўро маҳкум намуд: «Инак сер шав аз хуне, ки ту ҳамеша ташнаи он будӣ ва ҳеҷ гоҳ аз он сер намешудӣ». Ин муҳорибаи таърихӣ ва бохти Куруш соли 530 то милод рӯй додааст. (Юстин, I, 8, 1-13). [2]

Пайнавиштҳо[вироиш]

  1. Б.Ғ. Ғафуров Тоҷикон. Китоби 1. – Душанбе, 2008, - с. 74
  2. Б.Ғ. Ғафуров Тоҷикон. Китоби 1. – Душанбе, 2008, - с. 76

Однако, поскольку доподлинно известно, что Кир был погребён в Пасаргадах (где его останки видел ещё Александр Македонский), этот эпизод считают недостоверным.

Пайвандҳои беруна[вироиш]



Commons-logo.svg
Анбори Википедиа аксҳое дар бораи ин мавзӯъ дорад: