Литий
Lithium floating in oil | ||||||||||||||||
| Литий | ||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Талаффуз | /ˈlɪθiəm/ | |||||||||||||||
| Номи дигар | lithium | |||||||||||||||
| Вазни атомии муқаррарӣ Ar, std(Li) | [6.938, 6.997] conventional: 6.94 | |||||||||||||||
| Литий дар ҷадвали даврӣ | ||||||||||||||||
| ||||||||||||||||
| Рақами атомӣ (Z) | 3 | |||||||||||||||
| Гурӯҳ | гурӯҳи 1: H ва металлҳои ишқорӣ | |||||||||||||||
| Давр | даври 2 | |||||||||||||||
| Блок | s-блок | |||||||||||||||
| Категорияи элемент | Металли ишқорӣ | |||||||||||||||
| Конфигуратсияи электрон | [He] 2s1 | |||||||||||||||
| Электронҳо аз рӯӣ ҷилд | 2, 1 | |||||||||||||||
| Хосиятҳои физикӣ | ||||||||||||||||
| Фаза дар ҲФМ | сахт | |||||||||||||||
| Нуқтаи гудозиш | 453.65 K (180.50 °C, 356.90 °F) | |||||||||||||||
| Ҳарорати ҷӯшиш | 1603 K (1330 °C, 2426 °F) | |||||||||||||||
| Зичӣ (наздик ба ҳ.х.) | 0.534 гр/см3 | |||||||||||||||
| ҳангоми моеъ будан (дар н.г.) | 0.512 гр/см3 | |||||||||||||||
| Нуқтаи бӯҳронӣ | 3220 K, 67 МПа (extrapolated) | |||||||||||||||
| Ҳарорати гудозиши хос | 3.00 кҶ/мол | |||||||||||||||
| Ҳарорати буғшавии хос | 136 кҶ/мол | |||||||||||||||
| Гармигунҷоиши молярӣ | 24.860 Ҷ/(мол·К) | |||||||||||||||
Буғи сершуда
| ||||||||||||||||
| Хосиятҳои атомӣ | ||||||||||||||||
| Дараҷаҳои оксидшавӣ | +1 (a strongly basic oxide) | |||||||||||||||
| Электроманфиият | Ҷадвали Полинг: 0.98 | |||||||||||||||
| Қувваҳои иондоршавӣ |
| |||||||||||||||
| Радиуси атом | эмпирикӣ: 152 пм | |||||||||||||||
| Радиуси ковалентӣ | 128±7 пм | |||||||||||||||
| Радиуси Ван дер Ваалс | 182 пм | |||||||||||||||
| Дигар хосиятҳо | ||||||||||||||||
| Сохтори булӯрӣ | body-centered cubic (bcc) | |||||||||||||||
| Суръати овоз thin rod | 6000 м/с (дар 20 °C) | |||||||||||||||
| Васеъшавии ҳароратӣ | 46 µm/(m·K) (дар 25 °C) | |||||||||||||||
| Гармигузаронандагӣ | 84.8 W/(m·K) | |||||||||||||||
| Муқобилияти нисбӣ | 92.8 nΩ·m (дар 20 °C) | |||||||||||||||
| Тартибории магнитӣ | парамагнетик | |||||||||||||||
| Таъсирпазирии магнитӣ | +14.2·10−6 см3/мол (298 K)[1] | |||||||||||||||
| Модули Юнг | 4.9 ГПа | |||||||||||||||
| Модули ғеҷонидан | 4.2 ГПа | |||||||||||||||
| Модули чандирии ҳаҷмдор | 11 ГПа | |||||||||||||||
| Сахтии Моос | 0.6 | |||||||||||||||
| Сахтӣ аз рӯи Бринелл | 5 МПа | |||||||||||||||
| Рақами CAS | 7439-93-2 | |||||||||||||||
| Таърих | ||||||||||||||||
| Кашф | Johan August Arfwedson (1817) | |||||||||||||||
| Ҷудогузории аввалин | William Thomas Brande (1821) | |||||||||||||||
| Изотопҳои асосии литий | ||||||||||||||||
| ||||||||||||||||
| 6Li content may be as low as 1.9% in commercial samples. 7Li would therefore have a content of up to 98.1%. | ||||||||||||||||
Литий (Li)
Инҷоро ҳам бингаред
[вироиш | вироиши манбаъ]Ли́тий ( аз калимаи юн. Lithium; бо рамзи Li ифода карда мешавад) — элементи гуруҳи якум (аз руи таснифоти куҳан — зергуруҳи асосии гуруҳи якум), даври дуюми системаи даврии элементҳои химиявӣ буда, рақами атомиаш 3 аст. Моддаи соддаи литий — металли ишқории мулоими дорои рангаш сафеди нуқрагин мебошад.
Литий дар соли 1817 аз тарафи кимиёшинос ва маъданшиноси Шветсия - Иоганном Арфведсон аввал дар маъдани петалит ва сипас дар сподумену лепидолит кашф шуд. Металли литийро бори аввал Гемфри Дэви соли 1825 ҳосил карда буд.
Li гирифта номи худро аз он, ки ӯ дар «сангҳо» (юнон. λίθος. - санг) пайдо шуд. Дар ибтидо ном он «литион» буда, номи муосири он аз ҷониби Берселиус пешниҳод шудааст.
| Ин химия мақолаи хурд аст. Бо густариши он ба Википедия кӯмак кунед. |
Сарчашма
[вироиш | вироиши манбаъ]Сафиев Ҳ.С. ва диг. Химия, дар қоидаҳо, таомулҳо, аксҳо ва нақшаҳо. Д. 2004
- ↑ Weast, Robert (1984). CRC, Handbook of Chemistry and Physics. Boca Raton, Florida: Chemical Rubber Company Publishing. pp. E110. ISBN 0-8493-0464-4.

