Иттербий

Иттербий, ₇₀Yb

Иттербий
Талаффуз	/ɪˈt[unsupported input]biəm/ ​(i-TUR-bee-əm)
Номи дигар	ytterbium
Намуди зоҳирӣ	сафеди нуқрагун
Вазни атомии муқаррарӣ Ar, std(Yb)	7002173045000000000♠173.045(10)
Иттербий дар ҷадвали даврӣ
ҳидроген ҳелий литий бериллий бор (элемент) карбон натрий оксиген фтор неон натрий магний алюминий силитсий фосфор сулфур хлор аргон калий калсий скандий титан (элемент) ванадий хром манган оҳан кобалт никел мис руҳ галлий германий арсен селен бром криптон рубидий стронсий иттрий сирконий ниобий молибден технетсий рутений родий палладий нуқра кадмий индий қалъагӣ сурма теллур йод ксенон сезий барий лантан серий празеодим неодим прометий самарий европий гадолиний тербий диспрозий ҳолмий эрбий тулий иттербий лютесий ҳафний тантал волфрам рений осмий иридий платина тилло симоб таллий сурб висмут полоний астат радон франcий радий актиний торий протактиний уран (элемент) нептуний плутоний америcий кюрий берклий калифорний эйнштейний фермий менделевий нобелий лоуренсий резерфордий дубний сиборгий борий ҳассий мейтнерий дармштадтий рентгений коперниcий ниҳоний флеровий московиум ливерморий теннесин оганессон – ↑ Yb ↓ No тулий ← иттербий → лютесий
Рақами атомӣ (Z)	70
Гурӯҳ	гурӯҳи н/м
Давр	даври 6
Блок	f-блок
Категорияи элемент	Лантанид
Конфигуратсияи электрон	[Xe] 4f14 6s2
Электронҳо аз рӯӣ ҷилд	2, 8, 18, 32, 8, 2
Хосиятҳои физикӣ
Фаза дар ҲФМ	сахт
Нуқтаи гудозиш	1097 K ​(824 °C, ​1515 °F)
Ҳарорати ҷӯшиш	1469 K ​(1196 °C, ​2185 °F)
Зичӣ (наздик ба ҳ.х.)	6.90 гр/см3
ҳангоми моеъ будан (дар н.г.)	6.21 гр/см3
Ҳарорати гудозиши хос	7.66 кҶ/мол
Ҳарорати буғшавии хос	129 кҶ/мол
Гармигунҷоиши молярӣ	26.74 Ҷ/(мол·К)
Буғи сершуда P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k at T (K) 736 813 910 1047 (1266) (1465)
Хосиятҳои атомӣ
Дараҷаҳои оксидшавӣ	+1, +2, +3 (a basic oxide)
Электроманфиият	Ҷадвали Полинг: 1.1 (?)
Қувваҳои иондоршавӣ	1-ум: 603.4 кҶ/мол 2-юм: 1174.8 кҶ/мол 3-юм: 2417 кҶ/мол
Радиуси атом	эмпирикӣ: 176 пм
Радиуси ковалентӣ	187±8 пм
Color lines in a spectral range Хатҳои спектрии Иттербий
Дигар хосиятҳо
Сохтори булӯрӣ	​face-centered cubic (fcc)
Суръати овоз thin rod	1590 м/с (дар 20 °C)
Васеъшавии ҳароратӣ	β, poly: 26.3 µm/(m·K) (r.t.)
Гармигузаронандагӣ	38.5 W/(m·K)
Муқобилияти нисбӣ	β, poly: 0.250 µΩ·m (at r.t.)
Тартибории магнитӣ	парамагнетик
Таъсирпазирии магнитӣ	+249.0·10−6 см3/мол (2928 K)
Модули Юнг	β form: 23.9 ГПа
Модули ғеҷонидан	β form: 9.9 ГПа
Модули чандирии ҳаҷмдор	β form: 30.5 ГПа
Коэффисиенти Пуассон	β form: 0.207
Сахтии Виккерс	205–250 МПа
Сахтӣ аз рӯи Бринелл	340–440 МПа
Рақами CAS	7440-64-4
Таърих
Номгузорӣ	after Иттербий (Sweden), where it was mined
Кашф	Галиссар де Мариняк (1878)
Ҷудогузории аввалин	Карл Ауэр фон Велсбах (1906)
Изотопҳои асосии иттербий
Изо­топ Мавҷу­дият Давраи ним­таҷзия (t1/2) Тарзи таҷзия Маҳ­сул 166Yb синт 56.7 h ε 166Tm 168Yb 0.126% собит 169Yb syn 32.026 d ε 169Tm 170Yb 3.023% собит 171Yb 14.216% собит 172Yb 21.754% собит 173Yb 16.098% собит 174Yb 31.896% собит 175Yb syn 4.185 d β− 175Lu 176Yb 12.887% собит 177Yb syn 1.911 h β− 177Lu

Иттербий (лот. ytterbium) — унсури химиявӣ, рақами атомиаш 70 буда бо рамзи Yb ишора карда мешавад.

Дар ҷадвали даврии ҳозира замон, Иттербий дар блоки f ҷойгир мебошад.

Пайвандҳо

• Ҷадвали даврии унсурҳои кимёӣ

Адабиёт

• Менделеев Д. И. Элементы химические // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.

Ҳаволаҳои беруна

Анбори Википедиа дар бораи ин мавзӯъ гурӯҳ дорад:

Иттербий