Музаффар Махсумов

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Jump to navigation Jump to search
Музаффар Махсумов
Музаффар Нусратуллоевич Махсумов
Санаи таваллуд:

18 май 1937(1937-05-18)

Зодгоҳ:

Маскав, Русия

Санаи марг:

19 сентябр 2013(2013-09-19) (76 сол)

Маҳалли марг:

Душанбе

Мамлакат:

 Тоҷикистон

Фазои илмӣ:

астрофизика

Дараҷаи илмӣ:

доктори илмҳои физика ва математика

Унвонҳои илмӣ:

профессор

Музаффар Махсумов - олим, доктори илмҳои физикаву математика (1988). Узви вобастаи Академияи илмҳои ҶТ (1997).[1] Фарзанди Нусратулло Махсум.

Зиндагинома[вироиш]

Музаффар Нусратуллоевич Махсумов Донишгоҳи давлатии Москва ба номи М.В. Ломоносов (1961) ва аспирантураи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В.И. Ленинро соли 1965 хатм кардааст, ихтисос – «астрофизика». Директор (1978-1992), мудири шӯъбаи сохтор ва динамикаи системаи ситораҳо (1992-2005), роҳбари гурӯҳи «Сохтор ва динамикаи системаи ситораҳо»-и (2005-2011) Институти астрофизикаи Академияи илмҳои ҶТ. Фаъолияташ пурра дар Пажўҳишгоҳи астрофизикаи АИ Тоҷикистон гузаштааст аз 2005 то поёни умр роҳбарии гурўҳи омўзиши сайёраҳои пажўҳишгоҳи номрафтаро ба зимма дошт.

Фаъолияти илмӣ[вироиш]

Самтҳои асосии фаъолияти илмӣ: динамикаи системаи ситораҳо, физикаи галактикаҳо (масъалаҳои устуворӣ ва эволютсияи галактикаҳо). Таҳқиқоташ ба ҳаракати системаи ситораҳо дахл дошт, усулҳои назарияи кинетикии плазма ва асимтотикии лаппишҳои ѓайрихаттиро дар ҳаракат ва эволютсияи системаи зарраҳо татбиқ намуда, кинетикаи ноустувории гравитасиониро дар системаи ситораҳо бар асоси таснифоти морфологии галактикаҳо омўхтааст. Ба кашфи ноустувориҳои гравитасионӣ дар системаи ситоравии чархзананда даст ёфта, назарияи умумигардонидаи ошубҳои спиралшакли зичии ситораҳоро такмил бахшид, ноустувории қурсиҳои ситоравиро дар доираи ҳудудиашон ошкор кардааст. Теъдоди таълифоти илмиаш аз ҳафтод мегузарад.

Осор[вироиш]

  • Коллективные явления в звёздных системах. – Д., 1966;
  • Дифференциальные эффекты в пекулярных движениях звезд и динамика дифференциального вращающихся галактик. – Д., 1974;
  • О кинетике возбуждения дрейфовых волн плотности при допплерэффекте. – Д., 1975;
  • Динамика спиральных волн плотности в звёздных дисках: Дисс… доктора физ-мат. наук. – Ленинград, 1987.[2]

Манобеъ[вироиш]

  1. Академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон.Ҳайати шахсӣ. – Душанбе: Дониш, 2011. - 216 с.
  2. Арбобони илми тоҷик (асри ХХ-аввали асри ХХI) / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. – Душанбе, 2017. – С. 324.