Фотима Ачилова
Фотима Ҳамдамовна Ачилова | |
Акс:Ачилова Фотима.jpg | |
Таърихи таваллуд | 15 ноябр 1971 (51 сол) |
Зодгоҳ | Хуҷанд, вилояти Суғд, ҶШС Тоҷикистон |
Кишвар |
![]() |
Фазои илмӣ | биолог |
Ҷойҳои кор | Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров |
Дараҷаи илмӣ: | номзади илмҳои биология,(1996) |
Унвонҳои илмӣ | дотсент (1998) |
Алма-матер | (Институти давлатии педагогии шаҳри Ленинобод ба номи С. М. Киров) |
Ҷоизаҳо | Аълочии маорифи Тоҷикистон (2013) |
Фотима Ачилова (Фотима Ҳамдамовна Ачилова; 29 майи 1951, шаҳри Хуҷанд, вилояти Суғд) — олима, номзади илмҳои биологӣ, дотсент, Аълочии маорифи Тоҷикистон (2013).
Зиндагинома[вироиш | вироиши манбаъ]
Фотима Ҳамдамовна Ачилова 3 марти соли 1960 дар шаҳри Ленинобад (ҳозира Хуҷанд), дар оилаи зиёӣ ба дунё омадааст. Соли 1982 факултети табиатшиносию географияи Институти давлатии педагогии шаҳри Ленинобод ба номи С. М. Кировро бо баҳои аъло хатм намудааст. Пас аз хатми донишкада дар ҳайси Корманди хурд ва сипас корманди калони илмӣ, котиби шӯро дар Маркази илмии Хуҷандии Академияи илмҳои ҶТ (1982 -1995) фаъолият намудааст. Солҳои 1991-1995 аспиранти ғоибонаи Институти Ботаникаи Академияи илмҳои ҶТ буд. Пас аз хатми аспирантура ба ҳайси мудири шуъбаи аспирантураи ДДХ ба номи академик Б.Ғафуров (дар муддати солҳои 1996-1997), дотсенти кафедраи ботаника ва физиологияи рустаниҳо (дар муддати солҳои 1997-2003), дотсенти кафедраи экология ва ҳифзи табиат (2003-2012), мудири кафедраи экология ва ҳифзи табиат (2011-2016) фаъолият намудааст. Аз соли 2016 то кунун дар кафедраи экология ва ҳифзи табиати Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров, дар вазифаи дотсенти кафедра фаъолияти таълимӣ-методӣ ва илмии худро давом медиҳад.
Фаъолияти илмӣ[вироиш | вироиши манбаъ]
Соли 1996 натиҷаи корҳои илмии худро дар мавзӯи «Омӯзиши муқоисавии хусусиятҳои биоэкологӣ ва физиологии намудҳои Cercis L. дар Тоҷикистон» ҷамъбаст намуда, дар Институти физиология ва биофизикаи рустаниҳо Академияи Илмҳои ҷумҳурии Тоҷикистон рисолаи номзадиро дифоъ намудааст. Фаъолиятҳои илмии ӯ ба масоили омӯзиши хусусиятҳои биологӣ, экологӣ ва физиологии намудҳои интродуксияшуда ва маҳаллии авлоди Cercis L дар шароити боғи набототи шаҳри Хуҷанд ва шаҳри Душанбе равона шудааст. Ӯ аввалин маротиба дар шароити Тоҷикистон хусусиятҳои биоэкологӣ ва физиологии чор намуди авлоди Cercis L.-ро дар муқоиса дар шароити интродуксия омӯхта, оид ба парвариш, афзоиш ва истифодаи намудҳо бо мақсади кабудизоркунӣ ва ороишӣ пешниҳодҳо додааст.
Осори илмӣ[вироиш | вироиши манбаъ]
Ачилова Фотима муаллифи бештар аз 100 асару мақолаҳои илмӣ, аз ҷумла 3 китоби дарсӣ, 7 дастури таълимию методӣ мебошад. Маслан китобҳои вай – «Луғатнома» Луғати мухтасари сезабонаи илмҳои табиатшиносӣ (русӣ, тоҷикӣ, ӯзбекӣ), 2001; “Ботаника бо асосҳои экология”, 2009, «Луғати тафсирии русӣ - тоҷикии истилоҳоти ботаника », 2012; “Мониторинги экологӣ,2013; « Тафсири луғат ва истилоҳҳои асосии биологӣ», 2014; « Экологияи глобалӣ », 2016; «Экологияи нақлиёт.», 2019 ба нашр расидаанд, ки ин аз дастовардҳои муҳими илмӣ, таълимӣ-методӣ соҳиб будани ин олимаи тоҷик дарак медиҳад.
Китобҳои дарсӣ[вироиш | вироиши манбаъ]
- Заминшиносӣ /Ачилова Ф., Валаматова С., - Худжанд: «Нури маърифат»,2011,- 80 с.
- Технологияи тухмипарварии зироатҳои кишоварзӣ / Ачилова Ф., Толибов Ю.. - Конибодом, 2017, - с. 207.
- Экологияи нақлиёт /Ачилова Ф. - Хуҷанд: Нури маърифат, 2019. - 173с
Ҷоизаҳо ва ҷоизаҳо[вироиш | вироиши манбаъ]
- Аълочии маорифи Тоҷикистон (2013)