Давлатбек Хоҷаев

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Jump to navigation Jump to search


Давлатбек Хоҷаев
Санаи таваллуд:

12 майи соли 1947

Зодгоҳ:

ноҳияи Файзобод

Фазои илмӣ:

забоншинос,олим

Давлатбек Хоҷаев - (12 майи соли 1947), забоншинос, доктори илми филология (2004), профессор (2008). узви Иттиҳоди журналистони Тоҷикистон, «Аълочии маорифи ҶТ» (1991)

Зиндагинома[вироиш]

Пас аз хатми Донишгоҳи миллии Тоҷикистон ассистенти кафедраи забони тоҷикӣ таъин мегардад (1972). Дар сафи Қувваҳои Иттиҳоди Шӯравӣ хизмат кардааст (1974-1975). Соли 1975 аввал ассистент ва баъд муаллими калони ҳамин кафедра таъин мегардад. Солҳои 1983-2007 дотсент ва аз соли 2008 профессори кафедраи забони адабии муосири тоҷикӣ, кафедраи таърихи забон ва типологияи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон мебошад. Ӯ аз шогирдону пайравони мактаби забоншинос профессор Д.Т. Тоҷиев буда, аз солҳои 70-уми асри ХХ ба таҳқиқ ва омӯзиши сохти наҳвиёти забони адабии тоҷик машғул аст. Оид ба наҳви ҷумлаҳои мураккаби тобеъ як силсила мақолаҳо ба табъ расонидааст. Д. Хоҷаев солҳои 1987-1988, 1988-2000 ҷонишини садри факултет оид ба таълим буда, солҳои 2005-2007 вазифаи мудири кафедраи забони муосири тоҷикӣ, солҳои 2007-2008 садри факултети филология ва солҳои 2008-2011 мудири кафедраи таърихи забон ва типологияро ба уҳда дошт.

Осори илмӣ[вироиш]

Д. Хоҷаев солҳои зиёде оид ба афкори забоншиносии классикии тоҷик таҳқиқот бурда, дар ин замина чандин мақолаю рисолаҳои судманде ба табъ расонидааст, ки аҳамияти муҳими назарӣ ва амалӣ доранд. Натиҷаҳои пажӯҳиши ӯ дар рисолаи докториаш – «Афкори забоншиносии тоҷик дар асрҳои Х-XVI» (2004) инъикос ёфтаанд. Муаллифи китоби дарсии «Забони тоҷикӣ» барои синфи IХ мактаби таҳсилоти умумӣ, 14 дастуру рисола ва зиёда аз 120 мақола аст. Таҳти роҳбарии профессор Д. Хоҷаев 4 нафар рисолаи номзадӣ дифоъ намуда, ҳоло ба ҳашт нафар аспиранту унвонҷӯ (аз он ҷумла се нафар унвонҷӯи дараҷаи илми докторӣ) роҳбарӣ менамояд.

  • Абдусалом Деҳотӣ ва баъзе масъалаҳои забони адабии тоҷик. –Душанбе, 1984;
  • Маҷмӯаи машқҳо аз синтаксис ва пунктуатсия. –Душанбе: Адиб, 1990;
  • Калиди дари ганҷ. –Душанбе: Адиб, 1990;
  • Синтаксис ва пунктуатсия. –Душанбе: Маориф, 1991;
  • Дарсҳои забони тоҷикӣ дар синфҳои IХ. –Душанбе: Маориф, 1992;
  • Хоҷа Ҳасани Нисорӣ ва афкори забоншиносии ӯ. –Душанбе: Деваштич, 2004;
  • Ташаккул ва таҳаввули илми забоншиносии форсу тоҷик дар асрҳои миёна. –Душанбе: Диловар, 1998;
  • Тарбияи ватандӯстию интернатсионалии ҷавонон. –Душанбе: Ирфон, 1988;
  • Гуфтори накӯ куҳан нагардад. – Душанбе, 2011;
  • Наҳв ва аломатгузорӣ. –Душанбе, 2012.

Мукофотҳо[вироиш]

Дорандаи нишонҳои сарисинагии «Аълочии маорифи ҶТ» (1991), «Барои хизматҳои шоиста» (1998), «20-солагии истиқлолияти Тоҷикистон», аз соли 1995 узви Иттиҳоди журналистони Тоҷикистон мебошад

Манобеъ[вироиш]

  • Миров Туёчӣ. Ҷонам фидои лафзи дарӣ //Садои Шарқ, 1992, №3, саҳ. 142-143;
  • Солеҳов М. Комилов Р., Саломов М., Нӯъмонпур Ш. Ҷамолат офтоби ҳар назар бод// Адаб, 1997, №1-3, саҳ. 35-37;
  • Хоҷаев Давлатбек. Дар китоби .: Диёри мардумони сарбаланд, -Душанбе. 1997, саҳ. 186;
  • Олимони Донишгоҳ, Д., 1998, саҳ. 271-272;
  • Диноршоев М., Комилов Р. Асари волоарзиш// Хоҷа Ҳасани Нисорӣ. Чаҳор гулзор, Д., 1998, саҳ. 115-116;
  • Оби гарм, Д., 2006, саҳ. 236-237;
  • Энсиклопедияи олимони Донишгоҳи давлатии миллии Тоҷикистон.-Д., 2008, саҳ. 336-337.

Пайвандҳои беруна[вироиш]