Донишгоҳи Вашингтон

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Jump to navigation Jump to search
Донишгоҳи Вашингтон
University of Washington signature.svg
U of Washington Admin Building 01.jpg
Соли таъсисёбӣ 4 ноябр 1861
Донишҷӯён 47 571
Сайт washington.edu(англ.)
Commons-logo.svg Парвандаҳо дар Викианбор

Донишгоҳи Вашингтон (англ. University of Washington, ба таври гуфтугӯӣ "U-Dub") — донишгоҳи оммавии пажӯҳишӣ дар Сиэттл, Вашингтон.

Яке аз қадимтарин донишгоҳҳо дар соҳили ғарбии Иёлоти Муттаҳида. Дар соли 1861 таъсис ёфтааст. Он ба се шаҳраки донишҷӯён тақсим шудааст, ки қадимтарин ва калонтарини онҳо дар ноҳияи донишгоҳи Сиэттл ва дуи дигар дар шаҳрҳои Такома ва Ботел ҷойгиранд. Донишгоҳи Вашингтон дорои 500 бино ва беш аз 20 миллион метри мураббаъ фарш, аз ҷумла зиёда аз 26 китобхонаҳои донишгоҳҳо, бинои дафтари UW Tower, музейҳо, галереяҳои санъат, лабораторияҳо, толорҳо ва марказҳои анҷуман мебошад.

Донишгоҳи Вашингтон узви Ассотсиатсияи донишгоҳҳои Амрико мебошад ва солҳост, ки аз рӯи нашрияҳои гуногуни байналмилалӣ дар байни 15 донишгоҳҳои беҳтарини ҷаҳон ҷой гирифтааст. Донишгоҳ дараҷаҳои бакалаврӣ, магистрӣ ва докторӣ дар 140 риштаҳои гуногунро ташкил медиҳад ва дар коллеҷҳо ва мактабҳои сершумор муттаҳид карда шудааст. Хатмкардагон, омӯзгорон ва донишҷӯёни Донишгоҳи Вашингтон аз ҷумлаи бисёр барандагони ҷоизаи Нобел, барандагони ҷоизаи Пулитсер, олимони Фулбрайт, олимони Родос, олимони Маршалл ва инчунин намояндагони муассисаҳои барҷаста мебошанд. Донишгоҳи Вашингтон яке аз беҳтарин мактабҳои тиббии Иёлоти Муттаҳида ва инчунин баъзе институтҳои олии кишвар мебошад, ки дар соҳаи тиҷорат, информатика, муҳандисӣ, ҳуқуқ, дорусозӣ ва омор тахассус доранд. Донишгоҳ дар конфронси варзишии NCAA Division I Pac-12 (Pac-12) иштирок мекунад. Дастаҳои варзиши сабуки донишгоҳ Ҳаски ном доранд.

Таърих[вироиш | вироиши манбаъ]

Бунёди донишгоҳ[вироиш | вироиши манбаъ]

Таърихи донишгоҳ аз соли 1854 оғоз мешавад, вақте ки губернатор Исаак Стивенс тавсия оид ба таъсиси донишгоҳ дар иёлати Вашингтон дод.  Сокинони бонуфузи Сиэттл, аз ҷумла воизи калисои методист Даниэл Бэгли, инро ҳамчун имконият барои баланд бардоштани рақобат ва дурнамо, инчунин эътибори Сиэтл донистанд.  Онҳо яке аз падаронаш асосгузори Сиэттл Артур А.Денниро ба аҳамияти ташкили донишгоҳ боварӣ карданд.  Дар аввал тасмим гирифта шуд, ки ду донишгоҳ таҳия карда шавад, аммо баъдтар ин тасмим ба фоидаи як донишгоҳе, ки мебоист дар ноҳияи Люис воқеъ буд, таҷдиди назар карда шуд, ба шарте ки қитъаҳои замин барои сохтмон дар онҷо дода шаванд.  Вақте ки сохтмон дар ҳеҷ як маҳалла ҳеҷ гоҳ оғоз наёфт, Денни бомуваффақият дар соли 1858 аз мақомоти қонунгузор дархост кард, ки идеяи ба ҷои марказии донишгоҳ табдил додани Сиэттлро баррасӣ кунанд.

Соли 1861 дар Сиэттл ҷустуҷӯи қитъаи мувофиқи ҳадди ақалл 10 акр (4 га) оғоз ёфт, ки ҳамчун шаҳраки нав хидмат кунад. Артур ва Мэри Денни ҳашт хектор, дар ҳоле ки муассисон Эдвард Ландер ва Чарли ва Мэри Терри ду хекторро дар теппаи Денни дар маркази Сиэттл ҳадя карданд. Ин тамоми минтақа бо хиёбони 4 дар ғарб, хиёбони 6 дар шарқ, дар шимол бо кӯчаи Юнион ва дар ҷануб бо сенека ҳамсарҳад буд.

4 ноябри соли 1861 Донишгоҳи Вашингтон бо номи Донишгоҳи қаламрави Вашингтон кушода шуд. Қонунгузор мақолаҳоеро дар бораи тасдиқи донишгоҳ қабул кард ва мушовирони онро дар соли 1862 таъин кард. Донишгоҳ таърихаш дар аввал душвор буд. Он се маротиба баста шуд: соли 1863 бинобар шумораи ками довталабон ва боз дар солҳои 1867 ва 1876 аз сабаби набудани маблағ. Дар соли 1876 аввалин хатмкунанда Клара Антуанетта Маккарти Вилт дар Донишгоҳи Вашингтон дараҷаи бакалавр дар соҳаи илмро ба даст овард.

Тағйироти асри 19[вироиш | вироиши манбаъ]

То соли 1889, вақте ки Вашингтон иёлот ба Иттиҳод пайваст, Донишгоҳ ва Сиэтл ба таври назаррас рушд карданд. Шумораи умумии донишҷӯёни донишгоҳ аз 30 ба 300 нафар афзудааст ва ҷудошавии шаҳраки Сиэтл дар рушди босуръат дучор омадааст. Бо мақсади ёфтани шаҳраки нав, ки барои донишҷӯён ва муаллимон бештар функсионалӣ хоҳад буд, кумитаи махсуси қонунгузорӣ таъсис дода шуд, ки ба он Эдмон Мэни хатмкардаи донишгоҳ роҳбарӣ мекунад. Дар ниҳоят, кумита дар шимолу шарқи Сиэттл ҷое бо номи Юнион Бэйро интихоб кард, ки барои харидан ва сохтани донишгоҳ дар он макон қонунгузор маблағ ҷудо кард. Дар соли 1895, донишгоҳ ба шаҳраки нав кӯчид ва ба Денни Холли навсохт кӯчид. Регентҳои донишгоҳ кӯшиданд, ки шаҳраки қадимаро фурӯшанд ва дар ниҳоят дар бораи иҷора дар бораи он, ки баъдтар ба яке аз арзишмандтарин амволи ғайриманқули донишгоҳ дар Сиэттл табдил хоҳад ёфт, гуфтушунид кард ва миллионҳо даромади солона ба даст овард. Бинои аслии Донишгоҳи ҳудудӣ соли 1908 вайрон карда шуд ва ҳоло дар он меҳмонхонаи Fairmont Olympic ҷойгир аст.

Ягона боқимондаҳои бинои аввал дар Вашингтон чор сутуни кедрии сафеди 24 фут (7,3 метр) мебошанд, ки яке аз хатмкунандагони аввали донишгоҳ ва сардори собиқи кафедраи таърихи он Эдмон С. Мини. Сутунҳо "Садоқат", "Саноат", "Имон" ва "Самаранокӣ" ё "Ҳаёт" ном гирифтанд. Онҳо ҳоло дар театри Силван Гроув ҳастанд.

Шаҳракҳо[вироиш | вироиши манбаъ]

Entrance of Suzzallo Library.jpg

Шаҳраки асосии Донишгоҳи Вашингтон дар Сиэттл аз соҳилҳои Байс, ба монанди Юнион ва Портейт-Бей, бо манзараҳои дурнамои қаторкӯҳи Каскад дар шарқ ва кӯҳҳои олимпӣ дар ғарб тӯл мекашад. Шаҳраки донишҷӯён аз шаҳр бо хиёбони 15-ум ба самти ғарб ва кӯчаи 45-ум дар шимол, аз шарқ бо Буллвери Монтлейк ва кӯчаи Уқёнуси Ором дар ҷануб бурида шудааст.

  • Майдони Сурх қалби шаҳраки донишҷӯён аст, онро бо чунин биноҳои таърихӣ иҳота кардаанд: Китобхонаи Суззалло, пайкараи Ҷорҷ Вашингтон, Обелиски шикаста. Донишҷӯён дар майдон барои чорабиниҳои оммавӣ ва идҳо, консертҳо, ярмаркаҳо, фестивалҳо ва ғайра ҷамъ меоянд.
  • University Way, ки бо номи маҳаллӣ бо номи "Авеню" маъруф аст, дар наздикии он ҷойгир аст ва яке аз кӯчаҳои серодам дар шаҳраки донишҷӯён ба ҳисоб меравад.
  • Дар шаҳраки Шарқӣ асосан роҳҳои обӣ ва майдонҳо барои чорабиниҳои варзишӣ ҷойгиранд.
  • Кампуси Ҷанубӣ минтақаи байни кӯчаи Уқёнуси Ором ва кӯли Вашингтонро, ки барои сохтмони мактаби тиббии Донишгоҳи Вашингтон тақдим карда шудааст, дар бар мегирад. Ҳоло Маркази тиббӣ ва дигар муассисаҳо дар ин ҷо ҷойгиранд.
  • Дар шаҳраки Ғарбӣ, бисёр биноҳо дар кӯчаҳои шаҳр ҷойгиранд ва байни хиёбони 15-ум ва хатсайри 5 то кӯчаи 41 дароз кашидаанд.

Шаҳраки донишҷӯён борҳо ҳамчун яке аз зеботарин ва ҷолибтарин дар Иёлоти Муттаҳида шинохта шудааст. Филмҳо ба мисли "21 и больше", "Шестой игрок", "Военные игры" ва "Покрытое тайной: Так что же мы знаем?!" дар шаҳраки донишгоҳ ба навор гирифта шуданд.

Пайвандҳои берунӣ[вироиш | вироиши манбаъ]