Тандуркабоб

Тандуркабоб Кабобӣ танӯрӣ Тандир-кабоб ё тандир-кавоп ( уйғ. tono kavap, ӯзбекӣ: tandir kabob ; аз "танӯр" ва "кабоб" ) — таоми гӯшти бирёншуда (кабоб), ки дар танӯр пухта мешавад. Дар байни бисёре аз халқҳои Осиёи Марказӣ (уйғурҳо, дунганҳо, узбекҳо, тоҷикон) маъмул аст ва дар байни узбекҳо яке аз таомҳои миллӣ ва аломати фарқкунандаи таомҳои узбекӣ ба ҳисоб меравад. Кабобе, ки маъмулан аз гӯшти гӯсфанд, баъзан аз гӯшти гову буз дар танӯр пухта мешавад. Ба оташи он ҳезуми бурс ё арча ва гиёҳҳои хӯшбӯй меандозанд. Дар вилояти Суғд, водии Ҳисор фаъол аст.

Мисли бисёр кабобҳои дигар, тандур-кабоб аз замонҳои қадим маълум буд, ки дар аввал ҳамчун хӯроки кӯчманчиёни турк, ҷанговарон ва сайёҳон буд; баъдтар он дар байни сокинони муқими Мовароуннаҳр ва Хоразм паҳн шуд.

Ин таом одатан бо гӯшти гӯсфанди думдор ва дар минтақаҳои кӯҳӣ бо гӯшти буз тайёр карда мешавад. Таомҳое, ки аз гӯшти гов ва барраи думдор тайёр карда мешаванд, ғайриаслӣ ҳисобида мешаванд.

Ҳангоми пухтан, гӯштро бо сӯзанбаргҳои арча мазза медиҳанд, ки ба он маззаи беназир медиҳад ва шохаҳои арчаро низ барои мазза додани дуд дар оташ мегузоранд. Аммо азбаски арча дар Осиёи Марказии муосир нодир шудааст (ва дар бисёр ҷойҳо буридани он манъ аст), аксар вақт ивазкунандаи он дар шакли тут, ток ва дигар растаниҳои чӯбӣ истифода мешавад, ки ҳангоми сӯзондан ва гарм кардан бӯи қавӣ медиҳанд.

Омезиши гармии шадид ва дастрасии маҳдуди ҳаво дар тандур ба гӯшт сохтори махсусан нарм мебахшад. Кабоби нимтайёри тандур барои анҷом додан дар варақаи нонпазии оҳанин паҳн карда мешавад. Таоми пурра пухта бо сабзавоти тару тоза буридашуда (пиёз, помидор), гиёҳҳо, нони хамиртуруш ( танӯр ) ва чойи гарми сабз пешкаш карда мешавад.

Ҳангоми пухтани хӯрокҳои гӯштӣ миқдори зиёди равған ҷудо мешавад, ки дар табақе, ки дар болои ангишт истодааст, ҷамъ карда мешавад ва барои тайёр кардани шӯрбо истифода мешавад.

Адабиёт

Кабоби танӯрӣ // Энсиклопедияи мухтасари рӯзгордорӣ. Д., 1988, с. 127. С. 144
Шовалиева М. История кулинарной культуры таджикского народа. – Душанбе: Дониш, 2015 ^[1]

Нигаред низ

Кабоб

Эзоҳ

↑ Феҳристи миллии фарҳанги ғайримоддӣ /National list of intangible cultural heritage/ Пажӯшиҳгоҳи илмӣ-тадқиқотии фарҳанг ва иттилооти Вазорати фарҳанги ҶТ – Душанбе: «Аржанг» 2016, – С. 168

[1] Феҳристи миллии фарҳанги ғайримоддӣ /National list of intangible cultural heritage/ Пажӯшиҳгоҳи илмӣ-тадқиқотии фарҳанг ва иттилооти Вазорати фарҳанги ҶТ – Душанбе: «Аржанг» 2016, – С. 168

[1]