Вакханалия

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Jump to navigation Jump to search

Вакханалия (лот. Bakchanalia) — 1) ҷашни ойинӣ дар Руми Бостон, ки ба ифтихори ойини махфии Вакха баргузор мегардид. В.-ро дар ибтидо шабҳангом дар чакалаки Семел танҳо занҳо барпо мекарданд. Аз охири асри 3 то м. В. дар сартосари Итолиё паҳн гардид ва мардон низ ба он роҳ дода шуданд. В. тадриҷан ба маросими айшу ишрат табдил ёфт, ки боиси заиф гардидани одобу русуми Рум шуда, барои давлат хатар эҷод мекард. Аз ин рӯ соли 186 бо декрети Сенати Рум фаъолияти он ҷиддан маҳдуд карда шуд. Ширкаткунандагони В.-ро дар Рум дар ифроти шаҳват, фисқу фасод, таҷовузи гурӯҳӣ ба но- мус ва заҳролудкунии ҷомеа муттаҳам мекарданд. Садҳо нафар (аз ҷумла бисёре аз намояндагони ашроф) ба қатл расонида, қисми зиёдашон ҳабс карда шуданд. Муварри- хон ин озору азиятҳоро на танҳо аз ҷанбаи ахлоқӣ, балки ба маънои сиёсӣ низ баррасӣ менамоянд; 2) саҳнаҳои рақсӣ, эпизодҳо (лаҳзаҳо) ва ҳунарнамоиҳо дар опера ва балет, ки барангезиши шаҳвоният ва ҳиссиёти баландро намоиш медиҳанд. Асосгузори ин жанр Д. Штейбелт аст, ки барои фортепиано бо ҳамроҳии тамбурин (дафи бу- зург; дар толорҳои консертии Пориси охири асри 18 ба сифати сози мусиқии бадеҳаҳои рақсӣ садо медод) 12 В. навиштааст. В.-ро дар балет бори нахуст Л. Керубини («Ахилл дар Скирос», 1804) истифода кард. Машҳуртарин В.-ҳо: саҳнаи балет аз операи «Тайгензер»-и Р. Ваг- нер ва саҳнаи «Шаби Валпургиев» аз операи «Фауст»-и

Адабиёт[вироиш]

  • Маяк И. Л. О запрещении вакханалий в Риме//Советская археология. Т. 28, 1958;
  • Культура Древнего Рима. Т. 1. М., 1985;
  • Доддс Э. Вакханалии в культуре Древней Греции// Доддс Э. Р. Греки и иррациональное.СПб., 2000.


Сарчашма[вироиш]