Василий Абаев

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Jump to navigation Jump to search
Василий Абаев
осет. Абайты Иваны фырт Васо
Санаи таваллуд:

2 (15) декабр 1900

Зодгоҳ:
Санаи марг:

12 март 2001(2001-03-12) (100 сол)

Маҳалли марг:
Мамлакат:
Фазои илмӣ:

филология, забоншиносӣ, эроншиносӣ, local history[d], Решашиносӣ ва Педагогика

Ҷойҳои кор:
Дараҷаи илмӣ:

доктори илмҳои филология[d]

Алма-матер:
Ҷоизаҳо:
Order "For Merit to the Fatherland" III class Order "For Merit to the Fatherland" IV class ордени Байрақи Сурхи Меҳнат Medal "For the Defence of the Caucasus" Медали «Барои меҳнати шуҷоатнок дар Ҷанги Бузурги Ватанӣ солҳои 1941—1945»
Ҷоизаи давлатии СССР Honored Scientist of the RSFSR

Васи́лий Ива́нович Аба́ев (осет. Абайты Иваны фырт Васо; 2 (15) декабри 1900, деҳаи Коби, губернияи Тифлис, ҳозира Гурҷистон12 марти 2001, Маскав) — филолог, мутахассиси гурӯҳи забонҳои эронӣ. Миллаташ осетин. Доктори илмҳои филология (1962), професор (1969).

Зиндагинома[вироиш]

Донишгоҳи давлатии Ленинградро хатм кардааст (1925). Аз соли 1945 то охири умраш ходими илмии Институти забоншиносии АИ Россия буд. Бештар аз 270 асари ӯ доир ба назарияи этимология ва таърихи пажӯҳишҳои забоншиносӣ, забоншиносии эронӣ ва ҳиндуевропоӣ, оид ба масъалаҳои забоншиносии умумӣ ба табъ расидаанд. Абаев забонро дар робита ба таърих, ҳаёти иҷтимоӣ, маданият, ақоиди фалсафию динӣ ва урфу одати халқ тадқиқ кардааст.

Ӯ Осиёи Марказиро нахустсарзамини мардуми ориёӣ шумурда, ҳампайвандии бевоситаи аланҳо ва дигар қавмҳои мардуми эронинажод ва скифҳоро нишон додааст Абаев мақолаҳои бунёдие дар бораи Зардушт («Ҳаёти маишии скифҳо ва ислоҳоти Зардушт») ва «Готҳо» («Устура ва таърих дар «Готҳо»-и Зардушт») нигоштааст. Дар таҳқиқоти дигари Абаев матнҳои Катибаи Бесутун тарҷума шуданд. Дар «Фарҳанги таърихию этимологии забони осетинӣ» (ҷилди 1 – 5, 1958 – 95) ном асараш ӯ таъриху этимологияи вожаҳои осетиниро дар заминаи маводи 190 забони дунё тадқиқ карда, робитаи забони осетиниро бо дигар забонҳо нишон додааст. Абаев муҳаққиқи фолклори осетинҳо (китоби «Забон ва фолклори осетинӣ», ҷилди 1, 1949), луғатшинос («Луғати русӣ-осетинӣ», нашри сеюм, 2000), адабиётшинос (мақолаҳо оид ба асосгузори адабиёти осетинӣ Коста Хетагуров) ва ғайра мебошад.

Дар Конгресси XVI шарқшиносони Германия (Ҳалле, 1958), Конгресси XXV байналхалқии шарқшиносон (Москва, 1960) иштирок кардааст.

Ҷоизаву мукофотҳо[вироиш]

Ходими хизматнишондодаи илми Осетияи Шимолӣ (1957) ва Гурҷистон (1980), нахустин барандаи Ҷоизаи давлатии ба номи Коста Хетагуров (1966), барандаи Мукофоти давлатии СССР (1981) буд.

Эзоҳ[вироиш]

Адабиёт[вироиш]

  • Исаев М. И. Василий Иванович Абаев (род. 15 декабря 1900 г.) // Отечественные лексикографы: XVIII—XX века / Под ред. Г. А. Богатовой. Институт русского языка им. В. В. Виноградова РАН; Лексикографический семинар; Кабинет «Славянский мир». — М.: Наука, 2000. — С. 399 - 417. — 512 с. — 1 000 экз. — ISBN 5-02-011750-1. (в пер.)

Пайвандҳо[вироиш]

Сарчашма[вироиш]