Jump to content

Забони инглисӣ

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
(Тағйири масир аз Инглисӣ)

The english language is the number one spoken language in the world

Инглисӣ
Номи қавмӣ англ. English
Кишварҳо
Шумораи умумии гӯишварон
Вазъ дар ҳоли амн[d][94]
Таснифот
забонҳои ҳиндуаврупоӣ
Забонҳои германӣ
забонҳои германии ғарбӣ[d]
Anglo-Frisian[d]
Anglic[d]
ингилисӣ
Хат Алифбои лотинӣ ва English orthography[d]
Коди забонӣ
ГОСТ 7.75–97 анг 045
ISO 639-1 en
ISO 639-2 eng
ISO 639-3 eng
WALS eng
Ethnologue eng
Linguasphere 52-ABA
ABS ASCL 1201 ва 12
IETF en
Glottolog stan1293
Ниг. низ: Лоиҳа:Забоншиносӣ

Забони инглисӣ (англ. English, the English language) — забони зергурӯҳи инглису фризии гурӯҳии ғарбии олмонии (германии) оилаи забонҳои ҳиндуаврупоӣ. Забони англисӣ — яке аз забонҳои дар тамоми ҷаҳон хеле паҳншуда мебошад. Дар Амрико, Урупо, Устролиё, Африқою Осиё бо ин забон гуфтугӯ мекунанд ва онро мефаҳманд.

Таснифот[вироиш | вироиши манбаъ]

Забони инглисӣ яке аз забонҳои бузургтари ҷаҳон ба шумор рафта шумораи одамоне, ки дар ҷаҳон бо он гуфтугу менамоянд зиёда 1,5 млрд мебошад. Забони инглисӣ дар 58 давлати дунё мақоми давлатӣ дошта, ватанаш Бритониёи кабир мебошад. Забони инглисӣ ба яке аз шохаҳои забонҳои олмонӣ шомил буда дар маҷмӯъ ба оилаи забонҳои ҳинду аврупоӣ дохил мешавад. Забони англисиро зиёда аз 90 % мардуми ИМА, Британияи Кабир, Австралия, ва Канада истифода мебаранд, ки ин ҳам бошад аз сабаби халқи мезистаи ин давлатҳои англичанҳо мебошанд. Забони англисӣ забонӣ ҷаҳонӣ эътироф шуда зиёда аз нисфи кишварҳои дунё бо ин забон дар донишгоҳҳову марказҳои таълимӣ ба мардум дарс меомузанд. Маҷлисҳову корҳои тиҷоратӣ асосан байни давлатҳои дунё бо забонӣ англисӣ суръат мегирад.[95]

Тақсимоти ҷуғрофӣ[вироиш | вироиши манбаъ]

Шеваҳо[вироиш | вироиши манбаъ]

Фонология[вироиш | вироиши манбаъ]

Садонокҳо[вироиш | вироиши манбаъ]

Ҳамсадоҳо[вироиш | вироиши манбаъ]

  bilabial labio-
dental
dental alveolar post-
alveolar
palatal velar glottal
plosive p  b     t  d     k  g  
nasal m     n     ŋ 1  
flap       ɾ 2        
fricative   f  v θ  ð 3 s  z ʃ  ʒ 4   x 5 h
affricate         tʃ  dʒ 4      
approximant       ɹ 4   j    
lateral approximant       l        

Грамматика[вироиш | вироиши манбаъ]

Мор­фология[вироиш | вироиши манбаъ]

Синтаксис[вироиш | вироиши манбаъ]

Системаи навиштан[вироиш | вироиши манбаъ]

Мақолаи асосӣ: Алифбои англисӣ

Мисолҳо!
Дар забони англисӣ артикли номуайяни a, an пеш аз исмҳои ҷондор ва беҷон меояд. Масалан;
A
a boy
a pen
a dog
a girl
a table
An
an apple
an ant
an ice cream
an orange
an umbrella

Артикли а пеш аз исмҳои ки бо ҳамсадо сар мешаванд меояд. Артикли an пеш аз исмҳои ки бо садонок сар мешаванд меояд. Аммо артикли a, an дар шумораи ҷамъи исмҳо омада наметавонанд. Масалан;
Boys
Pens
Dogs
Girls
Tables
Apples
Ants
Пеш аз ин исмҳо артикли муайяни the меояд.
The boys
The girls
The apples
The pens
The tables
Артикли a, an метавонанд пеш аз касбу кори одмон оянд. I am a doctor.
You are a teacher.
She is a student.
He is an idiot.

Инҷоро ҳам бингаред[вироиш | вироиши манбаъ]

Артикли муайяни the чунин шакл дар исм дорад.
1. Пеш аз исмҳои шуморида шаванда ва шуморида нашаванда дар шакли танҳо ва ҷамъ меояд.
2. Пеш аз шумораҳои тартиби. Today is the first of October.
3. Пеш аз номҳои рӯзномаву, маҷала, театр, номи киштиҳо омада метавонад.

Сарчашмаҳо[вироиш | вироиши манбаъ]

Эзоҳ[вироиш | вироиши манбаъ]

  1. ScriptSource - American Samoa
  2. ScriptSource - Anguilla
  3. ScriptSource - Antigua and Barbuda
  4. ScriptSource - Aruba
  5. ScriptSource - Australia
  6. ScriptSource - Bahamas
  7. ScriptSource - Bahrain
  8. ScriptSource - Barbados
  9. ScriptSource - Belize
  10. ScriptSource - Bermuda
  11. ScriptSource - Bhutan
  12. ScriptSource - Botswana
  13. ScriptSource - British Indian Ocean Territory
  14. ScriptSource - British Virgin Islands
  15. ScriptSource - Brunei
  16. ScriptSource - Cambodia
  17. ScriptSource - Cameroon
  18. ScriptSource - Canada
  19. ScriptSource - Cayman Islands
  20. ScriptSource - Cook Islands
  21. ScriptSource - Dominica
  22. ScriptSource - Eritrea
  23. ScriptSource - Ethiopia
  24. ScriptSource - Falkland Islands
  25. ScriptSource - Fiji
  26. ScriptSource - Gambia
  27. ScriptSource - Ghana
  28. ScriptSource - Gibraltar
  29. ScriptSource - Grenada
  30. ScriptSource - United States
  31. ScriptSource - Guernsey
  32. ScriptSource - Guyana
  33. ScriptSource - India
  34. ScriptSource - Ireland
  35. ScriptSource - Isle of Man
  36. ScriptSource - Israel
  37. ScriptSource - Jamaica
  38. ScriptSource - Jersey
  39. ScriptSource - Kenya
  40. ScriptSource - Kiribati
  41. ScriptSource - Lebanon
  42. ScriptSource - Lesotho
  43. ScriptSource - Liberia
  44. ScriptSource - Madagascar
  45. ScriptSource - Malawi
  46. ScriptSource - Malaysia
  47. ScriptSource - Maldives
  48. ScriptSource - Malta
  49. ScriptSource - Marshall Islands
  50. ScriptSource - Mauritius
  51. ScriptSource - Micronesia
  52. ScriptSource - Montserrat
  53. ScriptSource - Namibia
  54. ScriptSource - Nauru
  55. ScriptSource - New Zealand
  56. ScriptSource - Nigeria
  57. ScriptSource - Niue
  58. ScriptSource - Oman
  59. ScriptSource - Pakistan
  60. ScriptSource - Palau
  61. ScriptSource - Papua New Guinea
  62. ScriptSource - Philippines
  63. ScriptSource - Pitcairn
  64. ScriptSource - Rwanda
  65. ScriptSource - Saint Kitts and Nevis
  66. ScriptSource - Saint Lucia
  67. ScriptSource - Saint Martin
  68. ScriptSource - Saint Vincent and the Grenadines
  69. ScriptSource - Samoa
  70. ScriptSource - Seychelles
  71. ScriptSource - Sierra Leone
  72. ScriptSource - Singapore
  73. ScriptSource - Sint Maarten
  74. ScriptSource - Solomon Islands
  75. ScriptSource - South Africa
  76. ScriptSource - South Sudan
  77. ScriptSource - Sri Lanka
  78. ScriptSource - Sudan
  79. ScriptSource - Eswatini
  80. ScriptSource - Tanzania
  81. ScriptSource - Tokelau
  82. ScriptSource - Tonga
  83. ScriptSource - Trinidad and Tobago
  84. ScriptSource - Turks and Caicos Islands
  85. ScriptSource - Tuvalu
  86. ScriptSource - U.S. Virgin Islands
  87. ScriptSource - Uganda
  88. ScriptSource - United Arab Emirates
  89. ScriptSource - United Kingdom
  90. ScriptSource - Vanuatu
  91. ScriptSource - Zambia
  92. ScriptSource - Zimbabwe
  93. 93.0 93.1 Ethnologue (ингл.) — 25, 19 — Dallas, Texas: SIL International, 1951. — ISSN 1946-9675
  94. Красная книга языков ЮНЕСКО
  95. http://life.ansor.info/tj/zaboni_anglisi/

Пайвандҳо[вироиш | вироиши манбаъ]