Шарқи Наздик

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Jump to navigation Jump to search
Харитаи физикии Шарқи Наздик

Шарқи Наздик ё Ховари Наздик — номи таърихии минтақаест, ки дар Осиёи Ғарбӣ ва Африқои Шимолӣ ҷойгир аст. Номи ин минтақаи шарқии ба Аврупо наздиктаринро аврупоиҳо гузоштаанд. Аҳолии асосӣ: озарбойҷониҳо, арабҳо, арманиҳо, ошшуриён, гурҷиҳо, юнониҳо, форсҳо, яҳудиён, мисриҳо, курдҳо ва туркҳо. Дар Шарқи Наздик 350–360 миллион мусулмонон (туркҳо, форсҳо, курдҳо, арабҳо ва ғайра), 60-70 миллион масеҳиён (арманиҳо, юнониҳои Анатулиё, гурҷиҳо, ошшуриён, коптҳо, марониҳо ва ғайра), 9 миллион яҳудӣ , 3 миллион друзҳо, 2 миллион язидҳо ва ғайра зиндагӣ мекунанд. Тавассути Шарқи Наздик (Ховари Наздик) роҳи асосӣ аз Аврупо ва Африқо ба Осиё мегузарад.

Иқлими минтақа асосан хушк аст, якчанд дарёҳои калон мавҷуданд, ки барои обёрӣ истифода мешаванд.

Шарқи Наздик як минтақаи муҳими тавлидкунандаи нафт дар Осиё мебошад.

Таърих[вироиш]

Таърихи Шарқи Наздик ба давраҳои «таваллуд ёфтани тамаддуни башарӣ дар Шарқи Наздик» рост меояд [1]. Дар тӯли таърихи тӯлонии худ, Шарқи Наздик ҳамчун муҳимтарин маркази сиёсӣ, иқтисодӣ, мазҳабӣ ва фарҳангӣ боқӣ мондааст. Дар ин минтақа динҳои қадимаи арманӣ ва гурҷӣ, зардуштия, яҳудия, масеҳия ва ислом пайдо шуданд. Дар Шарқи Наздик баъзе давлатҳои қадимтарин мавҷуд буданд - Аратта, Митан, Мисри қадим, Атропатена, Урарту, Арманистони бузург, Шумер, Давлати Ҳетти, Финикия, тамаддуни Эгей (Давлати Минойи Крит ва Кипр), Карфаген, Шоҳигарии Исроил ва Яҳудо, Шоҳаншоҳии Ҳахоманишиҳо, Шоҳаншоҳии Ашконӣ, Бобул, Ошшур, Иберия ва Колхида, Хилофати Араб ва ғайра.

Харитаи сиёсии муосири Шарқи Наздик пас аз Ҷанги Якуми Ҷаҳонӣ, вақте, ки Имперотурии Усмонӣ ба як қатор давлатҳои алоҳида тақсим карда шуд, ташаккул ёфт. Рӯйдодҳои дигари муҳими сиёсӣ дар таърихи муосири минтақа ин ташкили давлати Исроил дар соли 1948 мебошад.

Захираҳои зиёди нафт дар Шарқи Наздик дар садаи XX ба минтақа мақоми нави сиёсӣ ва иқтисодӣ доданд. Пас аз соли 1945 истихроҷи фаъолонаи нафт дар Арабистони Саудӣ, Эрон, Кувайт, Ироқ, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ сар шуд.

Дар давраи ҷанги сард Шарқи Наздик ба як минтақаи муборизаи идеолужии байни ИМА ва ИҶШС табдил ёфт. Дар айни замон, минтақа аз ҷиҳати сиёсӣ ноустувор аст [2]. Мушкилоти аслии сиёсии Шарқи Наздик оқибатҳои ҷанги Ироқ, низои Фаластин-Исроил, ҷанги шаҳрвандӣ дар Сурия, ихтилофҳо дар бораи саркубшавии арманиҳо, юнониҳо, ошшуриён дар Туркия ва бо дарки амиқи Шарқи Наздик - низоъҳо ва вазъи бесуботи сиёсӣ дар Покистон ва Афғонистон [3], низои Покистон бо Ҳиндустон аз барои Кашмир, хатари ҳамлаи ИМА ба Эрон. Аз нуқтаи назари мазҳаб дар минтақа, ҳам фарқиятҳои мазҳабӣ дар байни мусулмонон дар байни суннӣ ва шиаҳо ва инчунин фарқиятҳои мазҳабӣ дар байни мусулмонон ва намояндагони динҳои дигар қавитаранд.

Нигаред низ[вироиш]

Эзоҳ[вироиш]

Пайвандҳо[вироиш]

  • Густерин П. В. Арабский язык в современном мире / О значении арабского языка
  • Густерин П. В. Турецкий гамбит
  • Санкт-Петербургский центр изучения современного Ближнего Востока
  • Ближний Восток — Глазами Израильских Журналистов
  • История и рассуждения о «Ближнем Востоке»
  • Ближний Восток — информационный центр
  • А. Мухиэддин, Расширенный Ближний Восток