Абдуссалом

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Jump to navigation Jump to search
Абдуссалом
англ. Abdus Salam
Abdus Salam 1987 (cropped).jpg
Санаи таваллуд:

29 январ 1926(1926-01-29)

Зодгоҳ:

Панҷоб Покистон

Санаи марг:

21 ноябр 1996(1996-11-21) (70 сол)

Маҳалли марг:

Оксфорд, Бритониёи Кабир

Мамлакат:
Фазои илмӣ:

quantum field theory[d]

Ҷойҳои кор:
Алма-матер:
Роҳбари илмӣ:

Nicholas Kemmer[d][1] ва Paul Taunton Matthews[d][2]

Шогирдони маъруф:

Fayyazuddin[d]

Ҷоизаҳо:
Knight Commander of the Order of the British Empire Sitara-i-Imtiaz Knight Grand Cross of the Order of Merit of the Italian Republic

Atoms for Peace Award[d]

ҳамкори Анҷумани салатанатӣ[d]

Pride of Performance

Copley Medal[d] (1990)

Royal Medal[d] (1978)

Ҷоизаи Нобел дар бахши физик[d] (1979)

Lomonosov Gold Medal[d] (1983)

Hughes Medal[d] (1964)

Matteucci Medal[d]

Honorary doctor of the Ghent University[d] (18 март 1988)

Catalonia International Prize[d] (1990)

TWAS fellow[d]

National Order of Scientific Merit[d]

J. Robert Oppenheimer Memorial Prize[d] (1971)

Nishan-e-Pakistan

honorary doctor of the University of Gothenburg[d]

доктори фахрии Донишгоҳи Кембриҷ[d]

honorary doctor of the University of Edinburgh[d]

Marcel Grossmann Award[d] (1985)

узви Ҷамъияти физикии Амрико[d]

honorary doctor of the University of Madrid Complutense[d] (1983)

Bakerian Lecture[d] (1980)

Maxwell Medal and Prize[d] (1962)

Adams Prize[d]

Fellow of Bangladesh Academy of Sciences[d]

Fellow of Pakistan Academy of Sciences[d]

Guthrie Medal and Prize[d] (1976)

honorary doctor of the University of Science and Technology of China[d] (1986)

Имзо:

Имзо

Commons-logo.svg Абдуссалом дар Викианбор

Абдуссалом (29 январи 1926, Ҷанг, Покистон21 ноябри 1996, Оксфорд) — физик-назариётчии покистонӣ, барандаи Ҷоизаи Нобел (1979).

Зиндагинома[вироиш]

Соли 1946 Коллеҷи давлатии Донишгоҳи Панҷобро дар Лоҳур хатм намуда, ба Донишгоҳи Кембриҷи Англия дохил мешавад. Соли 1949 рисолаи магистрӣ ва соли 1952 рисолаи докториро аз фанни электродинамикаи квантӣ ҳимоя кардааст. Солҳои 1951 – 54 профессор математикаи Коллеҷи давлатии Покистон, 1954 – 57 муаллими математикаи Донишгоҳи Кембриҷ, 1957 – 61 профессор кафедраи физикаи назариявии Коллеҷи империявии Лондон, 1961 – 64 мушовири Президенти Покистон оид ба илм, 1964 – 93 директори Маркази байналхалқии физикаи назариявӣ дар Триест (Италия), ҳамзамон солҳои 1964 – 75 узв ва 1971 – 72 раиси Кумитаи машваратии СММ оид ба илм ва техника буд. Солҳо 1960-ум роҳбари сохтмони реактори атомӣ дар Покистон буд. Реактор солҳои 1965-1966 ба истеҳсоли энергияи атомӣ шурӯъ намудааст. Ҳангоми иҷрои вазифаи мушовири Президенти Покистон оид ба илм солҳои 1972-1974 Абдуссалом роҳбари лоиҳаи истеҳсоли яроқи ҳастаӣ буд. Соли 1974 ӯ аз Покистон бинобар узви равияи хурофотии Аҳмадийа буданаш (дар Покистон хурофоти ғайриисломӣ эълон шудааст) муҳоҷират намудааст.[3]

Осори Илмӣ[вироиш]

Аз миёнаи соли 1950 Абдуссалом оид ба назарияи умумии таъсирҳои фундаменталӣ кор карда, дар муттаҳид сохтани назарияи электромагнетизм бо таъсироти зӯр ва суст кӯшиш намудааст. Абдуссалом назарияи инвариантнокии Ш. Глэшоуро истифода намуда, соли 1968 (новобаста ба С. Вайнберг) назарияеро созмон дод, ки он таъсироти суст ва электромагнитиро ба як таъсирот муттаҳид мекунад. Абдуссалом нишон дод, ки барандагони таъсироти суст зарраҳои зарядноки W+, W– ва заррачаи нейтралии Z0 ҳастанд.

Ҷоизаҳо[вироиш]

Абдуссалом барои ин асараш соли 1979 ҳамроҳи С. Вайнберг ва Ш. Глешоу сазовори мукофоти Нобелӣ гардид. Абдуссалом инчунин бо мукофоти «Атом баҳри сулҳ» (1968), медалҳои «Максвелл»-и ҷамъияти физикии Лондон (1961), «Хюз» (1964), медали шоҳии Ҷамъияти шоҳии Лондон (1978), медали тиллои Ломоносови АИ СССР (1983) ва бисёр мукофотҳои дигар сарфароз гардидааст. Абдуссалом узви академияҳои илмии бисёр давлатҳо, аз он ҷумла узви хориҷии АИ СССР буд.

Эзоҳ[вироиш]

Сарчашма[вироиш]