Таърихи Эрон

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Ҷаҳиш ба: новбари, Ҷустуҷӯи
Stub-sorting Wikiproject

Ин мақола комилан нопурра буда муҳтоҷи пурра кардан аст. Лутфан аз рӯи имконият аз адабиётҳо истифода бурда, сарчашма ва дигар маълумотҳои ба ин мақола алоқамандро гузоред. Метавонед аз дигар Википедиаҳои бо забонҳои англисӣ , форсӣ ва русӣ истифода кунед. Шумо метавонед бо пурракардани ин ба Википедиа кӯмак кунед.

Тамаддунҳои нухустин[вироиш]

Ёфтаҳойи бостоншеносон пӣссӣнаи тамаддунҳойи нухустин дар Эрон ро бе 6000-7000 соли пӣш мерисонад. Аз ин таммадунҳо, метавон тамаддуни Ҷӣрофт, тамаддуни Сиалк, ва тамаддони шаҳри сӯхта ро ном бурд. Ҳамчҳинӣн, аз 5000 соли пӣш, тамаддуни Элом дар ҷанӯби ғарбии Эрон падӣдор шуд. Дар ҳазораи дуввоми пӣш аз мэлод, Ориёйиҳо вориди сарзамӣни Эрон шоданд. Аз миони ақвоми Ориёйи, Модҳо дар 700 пӣш аз мэлод, ҳокумате бузург дар ғарб о шемоли Эрон барпо карданд.

Шоҳаншоҳии Эрон[вироиш]

Аз ҳамлаи Арабҳо то оғози Сафавия[вироиш]

Давлати Сафавиёни Эрон[вироиш]

Чунин ном гирифтани ин сафавиён номи шайх Сафиддин (1254-1334) пайдо шудааст. Ин шахс дар Озорбойҷон ба тоифаи мусулмоние роҳбарӣ мекард, ки он "Сафавӣ" ном дошт. Сафавиҳо пайравони мазҳаби исломии шиъа буданд. Ин мазҳаб дар Эрон ҳанӯз дар замони ҳукумронии халифаҳои Араб васеъ паҳн шуда буд. Дар нимаи дуюми асри XV шайхҳои Ардабили сулолаи Сафавиён пурзӯр шуда, дар Озорбойҷон бар зидди хонҳои туркман барои ҳокимият ба мубориза бархостанд. Барои ин кор Сафавиёни заминдорони миёна ва хурди эрониро дар атрофи худ муттаҳид сохта, аз баъзе қабилаҳои бодиянишини туркман, тоҷирон, кишоварзон ва косибони аз ҳукумат норози ҳам кӯмак хостанд. Қабилаҳои бодиянишини турк лашкари савораи Сафавиҳоро ташкил намуданд.

Аз Сафавия то поёни Қоҷор[вироиш]

Ҳукумати Паҳлавӣ[вироиш]

Ҷумҳурии исломӣ[вироиш]