Киншаса
| Шаҳр | |||||
Киншаса | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Kinshasa | |||||
| | |||||
|
|||||
| 4°19′ ю. ш. 15°19′ в. д.HGЯO | |||||
| Кишвар | Ҷумҳурии Демократии Конго | ||||
| Таърих ва ҷуғрофиё | |||||
| Таъсис | 1881 | ||||
| Масоҳат | 9965 км² | ||||
| Баландии марказ | 240 м | ||||
| Минтақаи замонӣ | UTC+1:02 | ||||
| Аҳолӣ | |||||
| Аҳолӣ | 14 565 700 тан (2021) | ||||
| Забони расмӣ | фаронсавӣ | ||||
| Шиносаҳои ададӣ | |||||
| Пешшумораи телефон | 0987-, 1 | ||||
| kinshasa.cd | |||||
|
|
|||||
Киншаса (то соли 1966 — Леополдвил) — пойтахт ва бузургтарин шаҳри Ҷумҳурии Демократии Конго буда, дар соҳили ҷанубии дарёи Конго, рӯ ба рӯи шаҳри Браззавил воқеъ аст.[1] Аҳолии агломератсияи он зиёда аз 14 миллион нафар буда, Киншаса яке аз бузургтарин шаҳрҳои Африқо ва бузургтарин шаҳри фаронсавизабони ҷаҳон мебошад.[1]
Таърих
[вироиш | вироиши манбаъ]Шаҳр соли 1881 аз ҷониби Ҳенри Мортон Стэнли ҳамчун пойгоҳи савдоӣ бо номи «Леополдвил» (ба ифтихори шоҳ Леополди II) бунёд шуд; соли 1923 он пойтахти Конгои Белгия гардид. Пас аз истиқлол шаҳр зуд калон шуд ва соли 1966 номи африқоии «Киншаса»-ро гирифт.[1] Соли 1974 дар Киншаса мусобиқаи машҳури бокс байни Муҳаммад Алӣ ва Ҷорҷ Форман («Rumble in the Jungle») баргузор шуд.
Ҷуғрофия ва иқлим
[вироиш | вироиши манбаъ]Киншаса дар замини ҳамвори соҳили чапи дарёи Конго, дар маҳалли васеъшавии дарё (Малебо-Пул) ҷойгир аст; иқлими он тропикӣ буда, мавсими хушк ва боронгар дорад. Дарёи Конго марзи табииро бо Ҷумҳурии Конго ташкил медиҳад — Киншаса ва Браззавил наздиктарин ҷуфти пойтахтҳои ҷаҳон мебошанд.
Аҳолӣ
[вироиш | вироиши манбаъ]Аҳолии агломератсияи Киншаса аз 14 миллион нафар мегузарад ва бо суръати баланд меафзояд.[1] Аҳолӣ асосан аз гурӯҳҳои гуногуни конголезӣ иборат буда, забонҳои паҳн лингала ва фаронсавӣ мебошанд; аксарияти сокинон масеҳӣ ҳастанд.
Иқтисод
[вироиш | вироиши манбаъ]Киншаса маркази иқтисодӣ, маъмурӣ ва фарҳангии кишвар аст: дар он идораҳои давлатӣ, бонкҳо, бандари дарёӣ ва корхонаҳои саноати хӯрокворию сабук ҷойгиранд. Қисми зиёди аҳолӣ дар иқтисоди ғайрирасмӣ машғул аст.
Нақлиёт
[вироиш | вироиши манбаъ]Дар Киншаса Фурудгоҳи байналмилалии Нҷили, бандари дарёии Киншаса (яке аз муҳимтарин бандарҳои дарёии Африқо) ва роҳи оҳан то бандари баҳрии Матади амал мекунанд; дар дохили шаҳр автобусҳо, микроавтобусҳо ва мотортаксиҳо нақлиёти асосӣ ҳастанд.
Фарҳанг ва маориф
[вироиш | вироиши манбаъ]Киншаса пойтахти мусиқии румбаи конголезӣ буда, бо клубҳо ва ансамблҳои худ машҳур аст; дар шаҳр Донишгоҳи Киншаса, осорхонаи миллӣ ва бозорҳои калон фаъолият мекунанд. Услуби либоспӯшии «сапёр» (Société des Ambianceurs) аз вижагиҳои фарҳангии шаҳр мебошад.
