Маҷлиси намояндагон

Мавод аз Википедиа — донишномаи озод
Ҷаҳиш ба: новбари, Ҷустуҷӯи
Ин мақола тарҷума шуда истодааст. Агар хоҳиши бо тарҷума ёри расонидан доред, тарҷума кунед.

This article is in the process of translation. You are welcome to translate it into Tajik!

Эта статья находится в процессе перевода. Вы можете перевести её на таджикский язык!

Assembly of Representatives
Маҷлиси намояндагон
Majlisi namoyandagon
Emblem of Tajikistan.svg
Type
Type
History
Founded 26 September 1999
Leadership
Chairman of the Assembly of Representatives
Shukurjon Zuhurov
Since 16 March 2010
Structure
Seats 63 members
Political groups

     People's Democratic Party of Tajikistan (51)
     Agrarian Party (5)
     Party of Economic Reforms (3)
     Communist Party of Tajikistan (2)
     Socialist Party of Tajikistan (1)

     Democratic Party (1)
Elections
Last election
1 March 2015
Meeting place
Dushanbe
Website
parlament.tj

Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 63 вакил иборат аст, ки онҳо дар асоси ҳуқуқи интихоботии умумӣ, баробар, мустақим ва бо овоздиҳии пинҳонӣ интихоб карда мешаванд. Маҷлиси намояндагон доимоамалкунанда ва касбӣ мебошад.

Салоҳияти Маҷлиси намояндагон:[вироиш]

  • Таъсиси Комиссияи марказии интихобот ва бозхонди раис, муовин ва аъзои он бо пешниҳоди Президент;
  • Ба муҳокимаи халқ пешниҳод намудани лоиҳаи қонунҳо ва дигар масъалаҳои муҳими давлатию ҷамъиятӣ;
  • Тасдиқи барномаҳои иқтисодӣ ва иҷтимоӣ;
  • Ризоият ба додугирифти қарзи давлатӣ;
  • Тасдиқ ва бекор кардани шартномаҳои байналмиллалӣ;
  • Таъини раъйпурсӣ;
  • Таъсиси судҳо;
  • Тасдиқи рамзҳои давлатӣ;
  • Тасдиқи мукофотҳои давлатӣ;
  • Тасдиқи фармонҳои Президент дар бораи таъин ва озод намудани раиси Бонки миллӣ ва муовинони ӯ;
  • Муқаррар намудани рутбаҳои ҳарбӣ, дипломатӣ ва унвонҳои махсус;
  • Амалӣ намудани ваколатҳои дигаре, ки Конститутсия ва қонунҳо муайян кардаанд.

Маҷлиси намояндагон аз рӯи масъалаҳои зикршудаи салоҳияташ қарор қабул мекунад. Қарори Маҷлиси намояндагон бо тарафдории аксарияти шумораи умумии вакилон қабул мегардад, агар тартиби дигари қабули қарорро Конститутсия муайян накарда бошад. Иҷрои қарорҳои Маҷлиси намояндагон дар тамоми қаламрави Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳатми аст. Маҷлиси намояндагон қарорҳои Маҷлиси вакилони халқи Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон, вилоятҳо, шаҳри Душанбе, шаҳрҳо ва ноҳияхоро дар сурати ба Конститутсия, қонунҳои конститутсионӣ ва дигар қонунҳои ҶТ мувофиқат накардани онҳо бекор мекунад. Маҷлиси намояндагон фаъолияти худро дар асоси усули таҷзияи ҳокимияти давлатӣ, волоияти қонун, ошкорбаёнӣ, дастаҷамъӣ, эҳтироми ҳуқуқу озодиҳои инсон ва шаҳрванд, гуногунандешӣ ва масъулият дар назди халқ ба амал мебарорад. Маҷлиси намояндагон ҳокимияти қонунгузориро ба амал бароварда, санадҳои зерин қабул мекунад: қонунҳои конститутсионии ҶТ; қонунҳои ҶТ қарорҳо.

Интихоботи соли 2005[вироиш]

Мутобиқи Конститутсияи (Сарқонуни) ҶТ ва Қонуни Конститутсионии ҶТ "Дар бораи интихоботи Маҳлиси Олии ҶТ" 27 феврали соли 2005 интихоботи Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон баргузор гардид. Дар ҳавзаи ягонаи умумиҷумҳуриявӣ барои 22 мандат аз ҷониби 6 ҳизби сиёсӣ, 61 номзад ба вакилии Маҷлиси намояндагон пешбарӣ гардиданд ва ба қайд гирифта шуданд. Дар ҳавзаҳои якмандатӣ ба вакилии Маҷлиси намояндагон 209 номзад пешбарӣ гардид, ки 170 нафар ба қайд гирифта шуда буданд. Аз ҳавзаи ягонаи умумиҷумҳуриявӣ барои 22 мандати вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон 6 ҳизби сиёсӣ: Ҳизби демократии Тоҷикистон, Ҳизби коммунистии Тоҷикистон, Ҳизби наҳзати исломии Тоҷикистон, Ҳизби сотсиалистии Тоҷикистон ва Ҳизби халқии демократии Тоҷикистон мубориза бурданд. Ҳизби халқии демократии Тоҷикистон , Ҳизби коммунистии Тоҷикистон ва Ҳизби наҳзати исломии Тоҷикистон ҳадди 5-фоизаро гузаштанд. 22 вакил аз ҳавзаи ягонаи умумиҷумҳуриявии интихобот, аз ҷумла аз Ҳизби коммунистии Тоҷикистон - 3 , Ҳизби наҳзати исломии Тоҷикистон - 2 ва Ҳизби халқии демократии Тоҷикистон - 17 вакил ва аз ҳавзаи якмандатӣ 41 вакил интихоб гардид. Аз 63 вакил

Аз шумораи умумии вакилон 11 нафар занон мебошанд. Дар байни вакилони Маҷлиси намояндагон 11 нафар ҳуқуқшинос, 12 нафар муҳандис, 7 нафар иқтисодчӣ, 3 нафар агроному зоотехник, 26 нафар омӯзгор, 1 нафар духтур, 1 нафар рӯзноманигор, 1 нафар китобшинос, 1 нафар мутахассиси равобити байналмиллалӣ, 2 нафар байтор фаъолият мекарданд. Аз онҳо 3 нафар узви вобастаи Академияи илмҳои Тоҷикистон, 7 нафар доктори илм, 11 нафар номзади илм.

Интихоботи соли 2010[вироиш]

Интихоботи порлумонӣ дар Тоҷикистон 28 феврали соли 2010 баргузор гардид.[1]

Натиҷаҳои интихобот[вироиш]

Интихоботи соли 2015[вироиш]

Ҳизбҳо Овоз % Ҷой
Дар ҳавза Рӯихати ҳизбӣ Ҷамъ +/–
Ҳизби халқӣ-демократӣ 65.4 35 16 51 –4
Ҳизби аграрии Тоҷикистон 11.7 2 3 5 +3
Ҳизби ислоҳоти иқтисодии Тоҷикистон 7.5 1 2 3 +1
Ҳизби сотсиалистии Тоҷикистон 5.5 0 1 1 +1
Ҳизби коммунистии Тоҷикистон 2.2 2 0 2 0
Ҳизби демократии Тоҷикистон 1.7 1 0 1 +1
Ҳизби наҳзати исломии Тоҷикистон 1.6 0 0 0 –2
Ҳизби сотсиал-демократии Тоҷикистон 0.5 0 0 0 0
Total 100 41 22 63 0
Registered voters/turnout 87.7
Source: Asia Plus, IPU

1 марти соли 2015 интихоботи вакилон ба Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон баргузор гардид. Аз ҳавзаи ягонаи умумиҷумҳуриявӣ ба ҷонибдории рӯйхати

раъйи интихобкунандагонро касб намуданд. Ҳамин тариқ, тибқи рӯйхати ҳизбӣ дар парлумони нав ҲХДТ-ро 16 нафар, ҲАТ-ро - 3 нафар, ҲИИТ-ро 2 нафар ва ҲСТ-ро 1 нафар вакил намояндагӣ мекунанд.

Ба иттилои манбаъ, дар интихобот 4 млн. 319 ҳазору 395 интихобкунандагон ба қайд гирифта шуда, аз ин шумор 3 млн. 791 ҳазору 827 нафар овоз доданд. Тибқи натиҷаҳои ниҳоии интихобот дар 41 ҳавзаи якмандатии интихоботӣ 35 нафар номзадҳои ҲХДТ, 2 номзади ҲАТ, 2 намояндаи ҲКТ ва 1 нафарӣ номзадҳои ҲДТ ва ҲИИТ пирӯзӣ ба даст оварда, ба парлумон роҳ ёфтанд.[3]

Раисони Маҷлиси намояндагон[вироиш]

Манбаъ[вироиш]

  1. http://www.osce.org/odihr/item_12_42319.html
  2. Натиҷаҳои нахустин ва эътирозҳои нахустин. Радиои Озодӣ. Санҷидашуда 1 март, 2010.
  3. КМИР натиҷаҳои ниҳоии интихоботро эълон кард

Пайвандҳои беруна[вироиш]